TSRS Sürdürülebilirlik Raporlaması: Kimler Zorunlu, KGK Eşikleri ve Uyum Yolu

Finansal tablo artık tek karne değil: KGK'nın yayımladığı Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standartları (TSRS) ile eşikleri aşan şirketler, iklim ve sürdürülebilirlik risklerini denetlenebilir bir raporla açıklamak zorunda. Kapsamı yanlış değerlendirmek — "biz küçüğüz" yanılgısı — hem uyum hem itibar riski üretir. Eşikler, kapsam ve uyum yol haritası bu rehberde.

Sürdürülebilirlik raporlaması, belirli büyüklükteki şirketler için artık gönüllü bir uygulama değil, yasal bir yükümlülüktür. Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standartları (TSRS), bu raporlamanın çerçevesini çizer. Bu rehberde kimlerin kapsamda olduğunu, raporlama esaslarını ve aykırılığın sonuçlarını açıklıyoruz.

Yasal Dayanak

TSRS'nin yasal temeli, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 88. maddesidir; 2022 yılındaki değişiklikle Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK) sürdürülebilirlik standartlarını belirleme ve yayımlama yetkisiyle donatılmıştır. TTK'nın 562. maddesi ise aykırılık halinde idari para cezası öngörür. Kapsama giren işletmeleri belirleyen eşik değerler, KGK Kurul Kararı ile düzenlenmekte olup en son 16 Ocak 2026'da güncellenmiştir.

Konu Nedir?

TSRS, işletmelerin sürdürülebilirlikle ilgili risk ve fırsatları ile iklim kaynaklı finansal etkilerini, belirlenen standartlara (TSRS 1 ve TSRS 2) uygun olarak raporlamasını gerektirir. İlk uygulama dönemi 2024 hesap dönemi olmuş; ilk raporlamalar 2025 yılı içinde tamamlanmıştır.

İlk iki yıllık raporlama döneminde işletmeler, dolaylı (Kapsam 3) sera gazı emisyonlarını açıklamak zorunda değildir.

Kimleri Etkiler?

• KGK'nın belirlediği aktif toplamı, hasılat ve çalışan sayısı eşiklerini aşan işletmeler
• Bankalar, sigorta ve emeklilik şirketleri
• Büyük ölçekli ve halka açık şirketler

Pratik Adımlar

• Güncel KGK kararına göre eşik değerlerin yıllık olarak kontrol edilmesi
• Kapsama girilip girilmediğinin tespiti
• İklim ve sürdürülebilirlik verisinin toplanması için iç altyapının kurulması
• TSRS 1 ve TSRS 2'ye uygun raporun hazırlanması
• İlk iki yıl için Kapsam 3 muafiyetinin doğru uygulanması

Hukuki Riskler

Kapsamda olduğu hâlde raporlama yükümlülüğünü yerine getirmeyen işletmeler, TTK'nın 562. maddesi uyarınca idari para cezasıyla karşılaşır. Ayrıca eksik veya yanıltıcı sürdürülebilirlik açıklamaları, yatırımcı ve kreditör ilişkilerinde itibar riski doğurur.

Sonuç ve Tavsiye

Eşik değerler her yıl güncellendiğinden, bir önceki yıl kapsam dışında olan bir işletme ertesi yıl kapsama girebilir. Bu nedenle eşik durumunuzu düzenli değerlendirmeniz, veri altyapınızı erken kurmanız ve raporlamayı bağımsız denetim/danışmanlık desteğiyle yürütmeniz önemlidir.

Görsel: — Wikimedia, CC BY 2.0

Hukukçular Evi Yaklaşımı

Kapsam testinin (eşik analizi) yapılması, rapor sürecinin hukuki altyapısı (yönetim kurulu sorumlulukları, tedarikçi veri sözleşmeleri, beyanların hukuki riski) ve CBAM/SKDM gibi komşu rejimlerle entegre uyum planı — finans ve sürdürülebilirlik ekiplerinizle birlikte kuruyoruz.

Sıkça Sorulan Sorular

TSRS raporlaması kimler için zorunlu?

KGK'nın belirlediği kapsam; belirli büyüklük eşiklerini (aktif toplamı, net satış hasılatı, çalışan sayısı kriterlerinden en az ikisini) art arda aşan işletmeler ile düzenlemeye tabi belirli sektör kuruluşlarını içerir. Eşik tutarları güncellenebildiğinden kapsam testi her raporlama dönemi yenilenmelidir.

TSRS 1 ve TSRS 2 neyi düzenler?

TSRS 1 sürdürülebilirlikle ilgili finansal bilgilerin genel açıklama çerçevesini, TSRS 2 ise iklimle bağlantılı açıklamaları düzenler; uluslararası ISSB standartlarıyla uyumludur. Rapor, finansal raporlarla aynı ciddiyette hazırlanır.

İlk uygulama dönemlerinde kolaylık var mı?

Geçiş hükümleri; ilk yıllarda karşılaştırmalı bilgi ve bazı açıklamalar için kademeli kolaylıklar öngörür. Kolaylıkların doğru kullanımı, ilk raporun yükünü ciddi biçimde hafifletir.

Rapora güvence denetimi gerekir mi?

Sürdürülebilirlik raporlarının bağımsız güvence denetimine tabi tutulması rejimin parçasıdır; denetim hazırlığı, veri toplama süreçlerinin belgelenebilir kurulmasını gerektirir. Denetlenemeyen veri, raporun zayıf karnıdır.

Uymamanın veya yanlış beyanın riski nedir?

Raporlama yükümlülüğüne aykırılık idari sonuçlar doğurabileceği gibi; yanlış/yanıltıcı sürdürülebilirlik beyanları, yeşil aklama (greenwashing) iddialarıyla reklam ve tüketici mevzuatı yaptırımlarını, yatırımcı taleplerini ve itibar zararını tetikleyebilir.

CBAM/SKDM ile ilişkisi nedir?

AB'ye ihracat yapan üreticiler için Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması ayrı bir veri-beyan rejimi işletir; TSRS verisiyle SKDM beyanlarının tutarlılığı, iki cephede de denetim güvenliği sağlar. Entegre veri mimarisi kurmak çifte iş yükünü önler.