Malvarlığının Terki Suretiyle Konkordato

Her işletme kurtarılamaz; bazen en akılcı karar, geminin yükünü düzenli biçimde boşaltmaktır. Kanun bunun için bile bir onur kapısı bırakmıştır: malvarlığının terki suretiyle konkordato.

Bu dava türü nedir?

Bu özel konkordato türünde (Ä°Ä°K m. 309/a ve devamı) borçlu, klasik konkordatodaki gibi “iÅŸletmeyi çalıştırıp borç ödemeyi” deÄŸil, malvarlığı üzerindeki tasarruf yetkisini alacaklılara bırakmayı teklif eder. Alacaklılara iki yoldan biri tanınır: borçlunun malvarlığını paraya çevirme ya da bütününü veya bir kısmını üçüncü bir kiÅŸiye devretme. Süreç; alacaklıların seçtiÄŸi tasfiye memurları ve alacaklılar kurulu eliyle, mahkeme denetiminde yürütülür. Kabul ve tasdik, adi konkordatonun çoÄŸunluk ve ÅŸartlarına tabidir; tasdik için aranan kritik ölçüt ise ÅŸudur: paraya çevirmeden elde edilecek hasılatın ya da üçüncü kiÅŸinin teklif ettiÄŸi bedelin, iflas yoluyla tasfiyeye göre daha yüksek olacağının anlaşılması.

Bu uyuşmazlık nasıl doğar?

Bu yola girilen tabloda işletmenin motoru durmuştur: pazar kaybedilmiş, faaliyet zarar üretir hâle gelmiştir. Ancak elde hâlâ değerli varlıklar vardır — fabrika binası, makine parkı, marka, stoklar. İflas masasında bu varlıkların aceleyle ve değerinin altında satılacağını herkes bilir. İşte uyuşmazlık da burada filizlenir: varlıklar ne eder (değerleme kavgası), nasıl satılmalı (toplu devir mi, parça parça mı), tasfiye memurları kim olmalı ve hasılat sıraya göre nasıl dağıtılmalı?

Örnek (temsilî): Üretimi durmuş bir tesisin; binası, makineleri ve bilinen markasıyla bir bütün hâlinde rakip bir firmaya devri, parça parça iflas satışından belirgin biçimde yüksek bedel getirecekse — malvarlığının terki, tam bu denklem için tasarlanmış yoldur.

Süreç adım adım nasıl işler?

1. Karar ve proje: Terk esasına dayalı konkordato projesi hazırlanır; mühlet süreci işletilir.
2. Kabul ve tasdik: Alacaklı çoÄŸunluÄŸu saÄŸlanır; mahkeme “iflastan daha yüksek hasılat” ölçütünü denetleyip tasdik eder.
3. Organların kuruluşu: Tasfiye memurları ve alacaklılar kurulu görev alır; tasarruf yetkisi el değiştirir.
4. Değerleme ve satış: Varlıklar değerlenir; toplu devir ya da paraya çevirme stratejisi uygulanır.
5. Dağıtım: Hasılat; sıra cetveline ve plana uygun olarak alacaklılara paylaştırılır.

Yaklaşımımız ve çözümümüz

Bu dosyalarda iki disiplini birleÅŸtiririz: hukuk ve deÄŸerleme. Önce dürüst teÅŸhis: iÅŸletme gerçekten kurtarılamaz mı, yoksa erken pes mi ediliyor? Karar terkse, savaşın kalbi rakamdır: bağımsız ekspertizle gerçekçi deÄŸer tespit edilir; “toplu devir mi, parça satış mı daha çok getirir” sorusu senaryolarla hesaplanır — çünkü tasdiki belirleyecek olan, iflas kıyasında üstünlüğün gösterilebilmesidir. Borçlu müvekkil için bu süreci bir çöküş deÄŸil, denetimli ve onurlu bir kapanış olarak kurgularız: kiÅŸisel sorumluluk riskleri (kefaletler, yöneticilik yükümlülükleri) baÅŸtan haritalanır. Alacaklı vekilliÄŸinde ise gözümüz iki yerdedir: tasfiye organlarında temsil ve satış sürecinin ÅŸeffaflığı — deÄŸer kaçağına izin vermeyen bir tasfiye, herkesin payını büyütür.

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Mevzuat ve uygulama zaman içinde değişebileceğinden, somut bir durumda karar vermeden önce güncel düzenlemelerin ve dosya ayrıntılarının birlikte değerlendirilmesi önerilir.

Malvarlığının Terki Suretiyle Konkordato Kavramı

İİK m. 309/a-l hükümlerinde düzenlenen malvarlığının terki suretiyle konkordato, borçlunun malvarlığının tamamını veya bir kısmını alacaklılara devretmesi suretiyle gerçekleşen özel bir konkordato türüdür. Adi konkordatodan farklı olarak borçlu, faaliyetine devam etmez; malvarlığı satılıp dağıtılır.

Bu konkordato türü, klasik konkordatonun ifa edilemeyeceği durumlarda tercih edilir. Borçlunun faaliyete devam etmesi mümkün değildir ancak iflas sürecinden daha hızlı ve düzenli bir tasfiye amaçlanır. Alacaklılar için tahsil oranı iflasa göre daha yüksek olabilir.

Malvarlığı devri ile birlikte borçlunun ödeme yükümlülükleri kural olarak sona erer. Ancak devredilen malvarlığı tam olarak alacakları karşılamıyorsa kalan kısım için alacaklıların hakları saklıdır. Bu, borçlu için tam bir kurtulma anlamına gelmeyebilir.

Süreç ve Alacaklılar Onayı

Malvarlığının terki suretiyle konkordato başvurusu, adi konkordato ile aynı prosedürü izler. Borçlu asliye ticaret mahkemesine dilekçe ile başvurur; mahkeme geçici mühlet verir ve komiser atar. Fark, projenin malvarlığı devri yapısında olmasıdır.

Alacaklılar toplantısında proje oylanır. Kabul için çift çoğunluk aranır: alacaklı sayısının yarısından fazlası + alacak tutarının en az yarısı (İİK m. 302). Bu koşulun sağlanması adi konkordatoya göre daha zor olabilir; zira alacaklılar tam alacak yerine kısmi tahsil olacağını görür.

Kabul edilirse mahkeme tasdik kararı verir. Tasdik sonrası tasfiye komisyonu atanır. Bu komisyon, malvarlığını satar ve alacaklılara dağıtım yapar. Süreç, iflas tasfiyesine benzer ancak daha esnek ve hızlıdır.

Tasfiye Komisyonu ve Alacaklıların Hakları

Tasfiye komisyonu, malvarlığının satışını en yüksek fiyatı sağlayacak şekilde yürütmekle yükümlüdür. Açık artırma, özel satış, portföy devri gibi yöntemler tercih edilebilir. Değerlemede bilirkişi kullanılabilir; alacaklılar da öneri sunabilir.

Alacaklıların hakları, İİK m. 206 öncelik sıralamasına göre belirlenir. İşçi alacakları, vergi/SGK amme alacakları, rehinli alacaklar sırayla ödenir. Adi alacaklılar en son sırada yer alır ve genellikle kısmi tahsil elde eder.

Tasfiye tamamlandığında komisyon final raporu hazırlar ve mahkemeye sunar. Alacaklılara dağıtım listesi yayımlanır; itiraz süresi verilir. İtirazsız veya itirazlar sonuçlandırıldıktan sonra dağıtım kesinleşir. Kalan alacak varsa alacaklıların hakları devam eder.

Sıkça Sorulan Sorular

Ä°lgili Rehberler

• 📘 Ä°cra ve Ä°flas Hukuku Rehberi (Ana Rehber)
• Konkordato Hukuku Genel Rehber
• Konkordato ile Ä°flas Farkı
• Konkordatonun Tasdiki Davası
• Konkordato Süreci Adım Adım 2026