Sermaye Piyasası Araçları Nelerdir? 2026: Pay, Tahvil ve Bono, Kira Sertifikası, VİOP Türevleri, Varant ve Fon Payları

Sermaye piyasası araçları, Sermaye Piyasası Kanunu’na (SPKn) göre menkul kıymetler ve türev araçlar ile yatırım sözleşmeleri de dâhil olmak üzere Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK) bu kapsamda olduğunu belirlediği diğer araçlardır (SPKn m.3/1-ş). Menkul kıymetler; para, çek, poliçe ve bono hariç olmak üzere paylar ve pay benzeri kıymetler, borçlanma araçları ve bunlara ilişkin depo sertifikalarıdır (m.3/1-o). Türev araçlar ise değeri bir menkul kıymete, döviz kuruna, faize, emtiaya veya endekse bağlı olan sözleşmeler ile döviz ve kıymetli madenler üzerine yapılan kaldıraçlı işlemlerdir (m.3/1-u). Bir aracın hangi kategoriye girdiği; ihracında izahname mi ihraç belgesi mi gerektiğini, yatırımcının hangi haklara sahip olduğunu, ihraççı ödemediğinde hangi yolun izleneceğini ve SPK korumasının kapsamını belirler. Bu rehber pay, tahvil ve bono, kira sertifikası, VİOP’taki türev araçlar, varant ve sertifikalar, gayrimenkul sertifikası ve fon payları için hukuki niteliği ve yatırımcı haklarını Kanun, TTK ve SPK tebliğleri üzerinden anlatır.

Kanuni Tanım: Üç Ana Kategori

SPKn m.3, sermaye piyasası aracı kavramını üç ana kategori üzerinden kurar. Birincisi menkul kıymetlerdir: paylar, pay benzeri diğer kıymetler ve bunlara ilişkin depo sertifikaları ile borçlanma araçları veya menkul kıymetleştirilmiş varlık ve gelirlere dayalı borçlanma araçları ve bunlara ilişkin depo sertifikaları (m.3/1-o). Para, çek, poliçe ve bono (kambiyo senedi anlamında bono) menkul kıymet sayılmaz. İkincisi türev araçlardır. Üçüncüsü yatırım sözleşmeleridir. Kanun, Kurula bu kapsamda olduğu belirlenen diğer araçları da sermaye piyasası aracı sayma yetkisi verir (m.3/1-ş).

Kripto varlığın ayrı tanımlanması, örneğin varlık barışında veya vergisel düzenlemelerde kripto varlıkların “sermaye piyasası aracı” kapsamında sayılmamasının dayanağıdır. Kavramsal çerçeve için SPK hukuku nedir yazımıza bakabilirsiniz.

İhraç Yolu: İzahname mi, İhraç Belgesi mi?

Sermaye piyasası araçlarının halka arz edilebilmesi veya borsada işlem görebilmesi için izahname hazırlanması ve Kurulca onaylanması zorunludur (SPKn m.4/1). Halka arz, araçların satın alınması için her türlü yoldan yapılan genel bir çağrı ve bu çağrı devamında gerçekleştirilen satıştır (m.3/1-f). Halka arz edilmeksizin yapılan ihraçlarda ise aracın niteliği ve satış şartlarını içeren ihraç belgesinin hazırlanması ve Kurulca onaylanması gerekir (m.11/1). İzahname ve ihraç belgesindeki yanlış, yanıltıcı veya eksik bilgilerden doğan sorumluluk için m.10 ve m.32 uygulanır.

SPK bülteninin ihraç bölümünde bir borçlanma aracının satış türünün “nitelikli yatırımcı” olarak gösterilmesi, bireysel yatırımcının bu araca ihraç sırasında katılamayacağı anlamına gelir. İzahname sorumluluğu için halka arz ve izahname sorumluluğu, kitle fonlaması için kitle fonlaması hukuku yazılarımıza bakabilirsiniz.

Pay: Ortaklık Hakları

Pay, anonim ortaklık sermayesinin bir parçasını temsil eder ve sahibine ortaklık hakları verir. Pay sahipleri oy haklarını genel kurulda paylarının toplam itibari değeriyle orantılı kullanır ve tek paya sahip olan da en az bir oy hakkını haizdir (TTK m.434). Her pay sahibi dağıtılmasına karar verilen net dönem kârına ve şirketin sona ermesi hâlinde tasfiye bakiyesine payı oranında katılır (TTK m.507/1). Yeni çıkarılan payları mevcut payları oranında alma hakkı, yani rüçhan hakkı vardır; bu hak ancak haklı sebeple ve esas sermayenin en az yüzde altmışının olumlu oyuyla sınırlandırılabilir (TTK m.461). Esas sözleşmeyle kâr payı, tasfiye payı, rüçhan ve oy hakkında imtiyaz tanınabilir (TTK m.478).

Halka açık şirkette pay sahipliğinden doğan özel haklar için zorunlu pay alım teklifi ve ortaklıktan çıkarma ve satma hakkı, genel kurula katılım için borsada hissem var, genel kurula nasıl katılırım yazılarımıza bakabilirsiniz.

Pay Türleri: Nama, Hamiline, Borsaya Kote

Payın devri ve pay sahipliğinin şirkete karşı ileri sürülmesi, payın türüne göre değişir. Hamiline yazılı pay senetlerinin devri, 2020’de yapılan değişiklikle ancak devralanın MKK’ya bildirimiyle şirket ve üçüncü kişiler hakkında hüküm ifade eder; bildirim yapılmadıkça paya bağlı haklar kullanılamaz (TTK m.489). Nama yazılı paylar kanunda veya esas sözleşmede aksi öngörülmedikçe serbestçe devredilebilir ve senede bağlanmışsa devir ciro ve zilyetliğin geçirilmesiyle yapılır (TTK m.490). Esas sözleşme nama yazılı payların devrini şirket onayına bağlayabilir (m.492); ancak borsaya kote nama yazılı paylarda şirket, yalnızca esas sözleşmede öngörülen yüzdesel bir iktisap üst sınırı aşılmışsa pay sahibini tanımayı reddedebilir (m.495/1). Borsada işlem gören paylar ise kayden ihraç edilir ve nama veya hamiline olmalarına bakılmaksızın isme açılmış hesaplarda izlenir (SPKn m.13/1-2).

Borçlanma Araçları: Tahvil, Bono ve Finansman Bonosu

Borçlanma aracı sahibi ihraççının ortağı değil alacaklısıdır. İhraççıların ihraç edebileceği borçlanma araçlarının toplam tutarı Kurulca belirlenen limitleri aşamaz ve ihraç yetkisi esas sözleşmeyle yönetim kuruluna devredilebilir (SPKn m.31/1-3). Ayrıntılar VII-128.8 sayılı Borçlanma Araçları Tebliği’nde düzenlenmiştir; bu Tebliğ SPKn m.31 ve m.128/1-e’ye dayanır. SPK bülteninde onaylanan tutar bir “ihraç tavanı”dır; fiilen satılan tutar ayrıca duyurulur.

Borçlanma araçları yurt içinde halka arz edilerek veya edilmeksizin ya da yurt dışında satılmak üzere ihraç edilebilir. Yurt içinde halka arz edilmeksizin yapılan satışlar nitelikli yatırımcıya satış veya birim nominal değeri en az 100.000 TL olmak kaydıyla tahsisli satış şeklinde olabilir; ihraç tavanı içinde farklı koşullarla tertipler hâlinde satış yapılabilir (VII-128.8 m.4/1-2). Nominal değeri 100.000 TL’nin altında bir tahsisli satış teklifi bu nedenle ilk bakışta mevzuata uygunluk sorusu doğurur.

Yatırımcı açısından en önemli iki kural 2019 ve 2020 değişiklikleriyle gelmiştir. İhraççının borçlanma araçlarına ilişkin ödeme yükümlülüğünü yerine getirmemesi hâlinde MKK tarafından düzenlenip hak sahibine verilen belge, İİK m.68/1’de sayılan belgelerden sayılır (SPKn m.31/4). Bu, ödenmeyen tahvil veya bono için yapılan icra takibinde borçlunun itirazının icra mahkemesinde kaldırılmasını kolaylaştırır. Ayrıca aynı ihraççının borçlanma araçlarının sahipleri borçlanma aracı sahipleri kurulunu oluşturur; aksine hüküm yoksa her bir tertibin nominal tutarının en az yarısını temsil edenlerin olumlu oyuyla alınan kararlar, olumlu oy vermeyenleri de bağlar (m.31/A/1-3). Temerrütten sonra aracın hüküm ve şartları değiştirilirse, başlatılmış takipler durur, ihtiyati tedbir ve haciz kararları uygulanmaz; borçlar ifa edildiğinde duran takipler düşer (m.31/A/5).

Tahvil veya finansman bonosu ödenmediğinde izlenecek adımlar için aldığım tahvil veya finansman bonosu ödenmedi yazımıza bakabilirsiniz.

Kira Sertifikası (Sukuk)

Kira sertifikaları, her türlü varlık veya hakkın finansmanını sağlamak amacıyla varlık kiralama şirketleri tarafından ihraç edilen ve sahiplerinin bu varlık veya haklardan elde edilen gelirlerden payları oranında hak sahibi olmalarını sağlayan sermaye piyasası araçlarıdır (SPKn m.61/1). Varlık kiralama şirketleri münhasıran kira sertifikası ihraç etmek üzere kurulan anonim ortaklıklardır ve esas sözleşmelerinde belirtilen faaliyetler dışında ticari faaliyette bulunamazlar (m.61/2-3). Ayrıntılar III-61.1 sayılı Kira Sertifikaları Tebliği’nde düzenlenmiştir; Tebliğ sahipliğe, yönetim sözleşmesine, alım satıma, ortaklığa ve eser sözleşmesine dayalı farklı kira sertifikası türlerini öngörür. Katılım fonlarında kira sertifikalarının rolü için katılım fonu tasfiyesi yazımıza bakabilirsiniz.

Türev Araçlar ve VİOP

Türev araçlar üç grupta tanımlanır: menkul kıymetleri satın alma, satma veya değiştirme hakkı veren araçlar; değeri bir menkul kıymetin fiyatına, döviz kuruna, faize, kıymetli maden veya emtia fiyatına, istatistiklere ya da bunlardan oluşan bir endekse bağlı olan araçlar ve bunların türevleri; döviz ve kıymetli madenler ile Kurulca belirlenecek diğer varlıklar üzerine yapılan kaldıraçlı işlemler (SPKn m.3/1-u). Borsa İstanbul bünyesindeki Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası (VİOP), vadeli işlem ve opsiyon sözleşmelerinin örgütlü piyasada işlem gördüğü yerdir; halk arasında “forex” denilen tezgâhüstü kaldıraçlı döviz ve kıymetli maden işlemleri ise üçüncü bentteki kaldıraçlı işlemlerdir.

Türev araç işlemlerinde yatırım kuruluşunun müşteriyi sınıflandırması, uygunluk testi yapması ve risk bildirimini belgelemesi zorunludur; aracı kurumun gün sonu işlem bildirimleri ve teminat tamamlama çağrıları da yazılı ve izlenebilir olmalıdır. Kaldıraçlı işlemlerde uygulanan sınırlar için kaldıraç kuralları, müşteri profiline uygunluk için uygunluk ve yerindelik testi yazılarımıza bakabilirsiniz.

Varantlar ve Yatırım Kuruluşu Sertifikaları

VII-128.3 sayılı Varantlar ve Yatırım Kuruluşu Sertifikaları Tebliği iki tür ihraççı öngörür: yatırım kuruluşu varantı ve sertifikaları için yatırım yapılabilir seviyenin en yüksek ilk üç kademesine denk gelen uzun vadeli derecelendirme notuna sahip yurt içi veya yurt dışı bankalar ve aracı kurumlar; ortaklık varantları için payları borsada işlem gören veya görecek ortaklıklar (m.3/1-f). Varantların ve yatırım kuruluşu sertifikalarının yetkili kuruluşlar aracılığıyla satışı ve borsada işlem görmesi zorunludur ve yatırım kuruluşu varantları borsada piyasa yapıcılık esasına göre işlem görür; vadeleri iki aydan az, beş yıldan fazla olamaz (m.6/1-2). Yetkili kuruluşlar müşteriyle işlem yapmadan önce içeriği Türkiye Sermaye Piyasaları Birliğince belirlenen varant risk bildirim formunu kullanmak ve bir örneğini müşteriye vermek zorundadır.

Nakavt özellikli bir üründe yatırımcı, fiyat bariyere dokunduğu anda yatırdığı tutarın tamamını veya büyük kısmını kaybedebilir. Aracı kurumun bu ürünü satarken risk bildirimini belgeleyip belgelemediği ve ürünün müşterinin profiline uygun olup olmadığı, olası bir tazminat talebinde belirleyicidir. Aracı kurum sorumluluğunun genel çerçevesi için aracı kurum sorumluluğu yazımıza bakabilirsiniz.

Gayrimenkul sertifikası ise farklı bir yapıdır: VII-128.2 sayılı Tebliğ uyarınca ihraççı, izahname veya ihraç belgesinde belirtilen süre içinde sertifika sahipleri adına kat mülkiyetini tesis edip bağımsız bölümü teslim etmeyi (asli edim) üstlenir; sertifika sahibi belirlenen süre içinde asli edim talebini bildirmezse tali edim olarak bağımsız bölümlerin satış bedelinden payına düşen tutarı alır. Edimlerin yerine getirilmemesi hâlinde izahnamede öngörülen cezai şart gündeme gelir.

Gayrimenkul Sertifikası, Fon Payları ve Diğer Araçlar

Fon payının hukuki niteliği ve tasfiyedeki durumu için yatırım fonu türleri ve borsa yatırım fonu yazılarımıza bakabilirsiniz.

Araç Türüne Göre Yatırımcı Riski ve Hukuki Yol

Yatırım Yapmadan Önce Kontrol Listesi

Kayıt, Saklama ve Kredili İşlemler

Sermaye piyasası araçlarının kayden ihracı esastır ve araçlar hak sahibi adına isme açılmış hesaplarda MKK sisteminde izlenir (SPKn m.13). Takası borsada gerçekleşen işlemler geri alınamaz ve iptal edilemez (m.79/1). Paylar, borsa yatırım fonları ve belirli borçlanma araçları kredili alım ve açığa satış işlemlerine konu olabilir; bu işlemlerde özkaynak ve teminat kuralları ayrıca uygulanır. Ayrıntı için kaydileştirme, MKK ve Takasbank, takas kesinliği ve kredili menkul kıymet işlemleri yazılarımıza bakabilirsiniz.

Uygulamadan İki Senaryo

Temerrüde düşen şirket tahvili. Bir yatırımcı, halka arz edilen bir şirket tahvilinin kupon ödemesinin yapılmadığını görüyor. Yatırımcı ihraççının ortağı değil alacaklısıdır. Ödenmeyen tutar için MKK’dan alınacak belge, icra takibinde İİK m.68/1 belgesi sayıldığından itirazın kaldırılması yolunu açar (SPKn m.31/4). Ancak ihraççı borçlanma aracı sahipleri kurulunu toplayıp vadeyi uzatan bir yapılandırmayı nominal tutarın en az yarısının oyuyla kabul ettirirse, bu karar muhalif yatırımcıyı da bağlar ve başlatılmış takip durur (m.31/A/3, 31/A/5). Yatırımcının izahnamede yer alan toplantı ve nisap şartlarını incelemesi ve kurul toplantısına katılması bu nedenle önemlidir.

Aracı kurum aracılığıyla VİOP işlemi. Deneyimsiz bir yatırımcı, aracı kurumun yönlendirmesiyle endeks vadeli işlem sözleşmesinde yüksek kaldıraçlı pozisyon açıyor ve teminat tamamlama çağrısını karşılayamayınca pozisyonları zorla kapatılıyor. Bu durumda aracın hukuki niteliği bir türev araçtır (SPKn m.3/1-u); aracı kurumun müşteriyi doğru sınıflandırıp sınıflandırmadığı, uygunluk testini yapıp yapmadığı, risk bildirimini belgeleyip belgelemediği ve teminat tamamlama bildirimini usulüne uygun yapıp yapmadığı sorumluluğun belirleyicileridir. Belgeleme yükümlülüğü aracı kurumdadır.

Araç Türüne Göre Temel Düzenlemeler

Sermaye Piyasası Kanunu sermaye piyasası araçlarını genel olarak tanımlar; her aracın ihraç, satış ve yatırımcı hakları ise ayrı Kurul tebliğlerinde düzenlenir. Bir uyuşmazlıkta ilk yapılması gereken, aracın hangi tebliğe tabi olduğunu belirlemektir; çünkü sorumluluk, bilgilendirme ve temerrüt kuralları tebliğden tebliğe farklılaşır. Aşağıdaki tablo, başlıca araçlar için temel düzenlemeleri ve bu sitedeki ayrıntılı rehberleri bir araya getirir.

Tezgahüstü Türevler ve Aracı Kurumun Ürün Listesi

Türev araçlar yalnızca VİOP’ta değil, aracı kurumla ikili olarak tezgahüstü piyasada da işlem görebilir. Kaldıraçlı işlemler dışındaki türevlere ilişkin aracılık faaliyetleri, işlemlerin niteliğine göre borsada veya tezgahüstü piyasada yapılabilir (III-37.1 m.25/1). Tezgahüstü türev işlemi yapacak yatırım kuruluşları, işlem yapacakları türev araç türlerini ve dayanak varlıkları Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği’nin belirlediği esaslara göre bir listede toplamak, bu listeyi internet sitelerinde yayımlamak ve Birliğe göndermek zorundadır (m.25/A-1). Fark kontratları, varantlar ve sertifikalar Tebliğ bakımından türev araç kabul edilir; tezgahüstündeki fark kontratları kaldıraçlı işlem hükümlerine tabidir (m.25/A-2, 3). Aracı kurumla türev işlem yapmadan önce ürünün bu listede yer alıp almadığını kontrol etmek, yatırımcının ilk güvencesidir. Teminat ve kapatma kuralları bu rehberimizde anlatılmıştır.

Faizsiz Araçlar: Kira Sertifikası ve Katılım Fonları

Faizsiz yatırım yapmak isteyen yatırımcı için sermaye piyasasının başlıca araçları kira sertifikaları ve katılım fonlarıdır. Kira sertifikaları bir varlığın kiralanması, alım satımı veya ortaklık yapısına dayanır; katılım şemsiye fonlarına bağlı fonların ise portföyünün tamamı devamlı olarak kira sertifikaları, katılma hesapları, ortaklık payları, altın ve diğer kıymetli madenler ile Kurulca uygun görülen diğer faize dayalı olmayan araçlardan oluşmak zorundadır (III-52.1 m.6/1-c). Unvanında “katılım” geçen fonlarda payların katılım endekslerinden seçilmesi veya bir danışman ya da danışma kurulunca onaylanması gerekir. Bu fonların kuralları bu rehberimizde, şirketlerin kira sertifikası ihracı ise bu rehberimizde anlatılmıştır.

Nitelikli Yatırımcıya Satılan Araçlar ve Kredi Notu

Her sermaye piyasası aracı herkese satılmaz. Halka arz edilmeksizin yapılan ihraçlarda izahname yerine ihraç belgesi hazırlanır ve Kurulca onaylanır (SPKn m.11); nitelikli yatırımcıya satış yoluyla ihraç edilen araçlar ise yalnızca belirli mali büyüklük veya tecrübeye sahip yatırımcılara sunulabilir. Genel yatırımcı açısından bu, ihraç belgesiyle satılan araçlarda izahnamedeki kadar ayrıntılı bilgi bulunmayabileceği anlamına gelir. Borçlanma araçlarında ise ihraççının veya ihracın kredi notu, geri ödeme riskinin değerlendirilmesinde önemli bir göstergedir; ancak kredi notu bir yatırım tavsiyesi değildir. Nitelikli yatırımcıya satış bu rehberimizde, kredi derecelendirmesi ve derecelendirme kuruluşunun sorumluluğu bu rehberimizde anlatılmıştır.

Hukukçular Evi Bu Süreçte Ne Yapar?

Temerrüde düşen tahvil ve bono sahipleri için icra takibi ve borçlanma aracı sahipleri kurulu süreçleri, izahname ve ihraç belgesi sorumluluğuna dayalı tazminat davaları, türev ve kaldıraçlı işlemlerde aracı kurumun sorumluluğu, kira sertifikası ve gayrimenkul sertifikası uyuşmazlıkları ile pay sahipliğinden doğan hakların kullanılması konularında destek veriyoruz. Hukukçular Evi Ankara’ya 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.

✓ Bu yazıdaki SPKn m.3, 4, 11, 12, 13, 28, 31, 31/A, 31/B, 61 ve 79 ile TTK m.434, 461, 478, 489-495 ve 507 hükümleri mevzuat.gov.tr metninden; VII-128.8 m.3-4, VII-128.3 m.3 ve 6 ile VII-128.2 m.3 hükümleri SPK mevzuat sistemindeki tebliğ metinlerinden kontrol edilmiştir.

Sıkça Sorulan Sorular

Sermaye piyasası aracı nedir?

Menkul kıymetler ve türev araçlar ile yatırım sözleşmeleri dahil Kurulca bu kapsamda olduğu belirlenen araçlardır (SPKn m.3/1-ş).

Menkul kıymet neleri kapsar?

Para, çek, poliçe ve bono hariç; paylar, pay benzeri kıymetler, borçlanma araçları ve bunlara ilişkin depo sertifikaları (SPKn m.3/1-o).

Kripto para sermaye piyasası aracı mı?

Hayır. Kripto varlık SPKn m.3/1-bb’de ayrı tanımlanmıştır.

Halka arz için hangi belge gerekir?

Kurulca onaylanmış izahname (SPKn m.4/1).

Halka arz edilmeyen ihraçlarda ne gerekir?

Aracın niteliği ve satış şartlarını içeren, Kurulca onaylanmış ihraç belgesi (SPKn m.11/1).

Pay sahibinin temel hakları nelerdir?

Oy hakkı, kâr payı ve tasfiye payına katılma, yeni pay alma (rüçhan) hakkı (TTK m.434, 461, 507).

Tahvil sahibi şirketin ortağı mı?

Hayır, alacaklısıdır; ortaklık hakları yoktur.

Ödenmeyen tahvil için icra takibi yapılabilir mi?

Evet. MKK’nın düzenlediği belge İİK m.68/1 belgelerinden sayılır (SPKn m.31/4).

Borçlanma aracı sahipleri kurulu kararı herkesi bağlar mı?

Kanunda veya izahnamede daha ağır nisap yoksa nominal tutarın en az yarısının olumlu oyuyla alınan karar olumlu oy vermeyenleri de bağlar (SPKn m.31/A/3).

Yapılandırma kararı takibimi etkiler mi?

Evet. Temerrüt sonrası hüküm ve şartlar değiştirilirse takipler durur, ihtiyati tedbir ve haciz uygulanmaz (SPKn m.31/A/5).

Kira sertifikası nedir?

Varlık kiralama şirketlerince ihraç edilen ve sahiplerine dayanak varlık veya haklardan elde edilen gelirlerden pay veren araçtır (SPKn m.61; III-61.1).

VİOP’taki sözleşmeler hangi kategoridedir?

Türev araçtır; değeri bir dayanak varlık veya göstergeye bağlıdır (SPKn m.3/1-u).

Forex işlemleri sermaye piyasası aracı mı?

Döviz ve kıymetli madenler üzerine yapılan kaldıraçlı işlemler türev araç tanımına girer (SPKn m.3/1-u-3).

Varantları kim ihraç eder?

Belirli derecelendirme notuna sahip bankalar ve aracı kurumlar; ortaklık varantlarında paylı ortaklıklar (VII-128.3 sayılı Tebliğ).

Tahvil ile finansman bonosu arasındaki fark nedir?

Tahvilin vadesi 365 gün veya daha uzun, finansman bonosunun vadesi 30 günden az 364 günden fazla olmayandır (VII-128.8 m.3).

Tahsisli satışta asgari tutar var mı?

Borçlanma araçlarında tahsisli satış için birim nominal değerin en az 100.000 TL olması gerekir (VII-128.8 m.4/1).

Varantın vadesi en fazla ne kadardır?

Varant ve yatırım kuruluşu sertifikalarının vadesi iki aydan az, beş yıldan fazla olamaz (VII-128.3 m.6/2).

Nakavt özellikli varant ne demektir?

Dayanak varlığın fiyatı bariyere ulaştığında varantın değerini yitirip geçersiz olmasıdır (VII-128.3 m.3).

Borsa şirketi hisse aldığım için beni pay sahibi olarak tanımayabilir mi?

Kural olarak hayır; borsaya kote nama yazılı paylarda şirket ancak esas sözleşmede öngörülen yüzdesel iktisap sınırı aşılmışsa tanımayı reddedebilir (TTK m.495/1).

Gayrimenkul sertifikası sahibi ne alır?

İzahnamede belirtilen süre içinde bağımsız bölümün teslimini veya süre içinde talepte bulunmazsa satış bedelinden payına düşen tutarı (VII-128.2).

Halka açık şirkette imtiyazlar kaldırılabilir mi?

Üst üste beş yıl zarar eden halka açık ortaklıklarda oy ve yönetim kurulu imtiyazları Kurul kararıyla kalkar; kamuya ait imtiyazlı paylar hariç (SPKn m.28/2).

Aracı kurum bana her türlü türev ürün sunabilir mi?

Hayır. Tezgahüstü türev işlem yapacak yatırım kuruluşları sunacakları türev türlerini ve dayanak varlıkları bir listede toplayıp internet sitelerinde yayımlamak ve Birliğe göndermek zorundadır (III-37.1 m.25/A-1).

Faizsiz yatırım için hangi sermaye piyasası araçları var?

Başlıcaları kira sertifikaları ve katılım fonlarıdır; katılım fonlarının portföyünün tamamı faize dayalı olmayan araçlardan oluşmak zorundadır (III-52.1 m.6/1-c).

Kira sertifikası ihraçlarında: hukuki durum değerlendirme raporunu 16.07.2026 tarihli i-SPK.61.3 İlke Kararıyla artık VKŞ, kaynak kuruluş ve fon kullanıcısıyla ilişkisiz bağımsız bir hukukçu hazırlamalıdır; ayrıntılar Kira Sertifikası İhracında Bağımsız Hukukçu Raporu rehberimizde anlatılmıştır.