Joint Venture (Ortak Girişim): Yapı, Sözleşme ve Rekabet

Ortak girişim (joint venture), iki veya daha çok işletmenin belirli bir amaç için güçlerini birleştirmesidir ve birden çok hukuk alanını ilgilendirir. Bu rehberde joint venture'ın hukuki çerçevesini açıklıyoruz.

Yasal Dayanak

Tek bir kanun yoktur. Ortak girişim; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'ndaki adi ortaklık veya 6102 sayılı TTK kapsamında kurulan bir sermaye şirketi (ortak şirket) biçiminde yapılandırılır; ayrıca 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ve birleşme/devralma düzenlemeleri ile gerektiğinde yabancı yatırım mevzuatı uygulanır.

Konu Nedir?

Ortak girişim, sözleşmesel (adi ortaklık) veya kurumsal (ortak bir şirket kurulması) olabilir.

Bağımsız ve sürekli bir ekonomik varlık oluşturan tam işlevsel ortak girişimlerin kurulması, eşikler aşılıyorsa Rekabet Kurulu iznine tabi bir birleşme/devralma sayılır. Sözleşmede pay yapısı, yönetim ve temsil, kâr-zarar paylaşımı ile çıkış ve pay devri düzenlenir.

Kimleri Etkiler?

• Ortaklık kuran şirketler
• Yabancı yatırımcılar
• Kamu ihalelerinde iş ortaklığı veya konsorsiyum kuranlar

Pratik Adımlar

• Ortak girişim yapısının (adi ortaklık mı, ortak şirket mi) belirlenmesi
• Ortaklık/pay sahipliği sözleşmesinin hazırlanması (yönetim, veto, çıkış, rekabet etmeme, fikri mülkiyet)
• Rekabet hukuku açısından birleşme/devralma bildirimi
• Gerekli kuruluş ve tescil işlemleri

Hukuki Riskler

İzne tabi işlemde Rekabet Kurulu bildiriminin yapılmaması, ortaklar arası yönetim ve çıkış uyuşmazlıkları, rekabeti sınırlayan hükümler ile fikri mülkiyet ve gizlilik boşlukları başlıca risklerdir.

Sonuç ve Tavsiye

Ortak girişimi yapı, sözleşme ve rekabet boyutuyla birlikte kurmak gerekir. Şirketler ve rekabet hukuku desteği önerilir.