Nafaka, koşulların değişmesi veya hakkaniyetin gerektirdiği hâllerde artırılabilir (TMK m.176/4, m.331). ⚠️ Kritik: Artırım dava tarihinden itibaren hüküm doğurur — geçmişe dönük istenemez. Bu nedenle koşullar değiştiğinde gecikmeden dava açın.
Aile hukukunda verilen her karar yıllarca etkisini sürdürür. Dosyanıza özel destek alın.
📞 Hemen Arayın💬 WhatsApp… AİLE MAHKEMESİ’NE
DAVACI: [Ad Soyad] (T.C. [—]) — [nafaka alacaklısı eş / velayet hakkı sahibi ebeveyn, müşterek çocuk adına], [Adres]
VEKİLİ: Av. [Ad Soyad]
DAVALI: [Ad Soyad] (T.C. [—]) — nafaka borçlusu, [Adres]
KONU: … Aile Mahkemesi’nin …/…/20… tarih, 20…/……… E. – 20…/……… K. sayılı kararıyla hükmedilen aylık … TL [iştirak/yoksulluk] nafakasının, aylık … TL‘ye ARTIRILMASI talebidir.
DAVA DEĞERİ: … TL (aylık artırım farkı × 12)
AÇIKLAMALAR:
1. MEVCUT NAFAKA DURUMU
Taraflar, … Aile Mahkemesi’nin yukarıda numarası yazılı kararıyla boşanmışlardır. Anılan kararla, [müşterek çocuk [Ad Soyad] için iştirak nafakası / müvekkil için yoksulluk nafakası] olarak aylık … TL ödenmesine hükmedilmiş; karar …/…/20… tarihinde kesinleşmiştir. Nafaka o tarihten bu yana hiç artırılmamıştır.
2. KOŞULLARDA ESASLI DEĞİŞİKLİK OLMUŞTUR
a) Paranın alım gücü ciddi biçimde düşmüştür. Nafakaya hükmedildiği …/…/20… tarihinden bu yana, TÜİK verilerine göre önemli oranda fiyat artışı yaşanmıştır. Hükmedilen … TL, bugün karşılığı olan alım gücünü büyük ölçüde yitirmiştir. (Ekte: TÜİK endeks verileri.)
b) [İştirak nafakası için] Müşterek çocuğun ihtiyaçları artmıştır. Çocuk, karar tarihinde … yaşında iken bugün … yaşındadır. [Anaokulundan ilkokula / ilkokuldan ortaokula / ortaokuldan liseye] geçmiştir. Buna bağlı olarak:
• Okul/servis/kırtasiye gideri: aylık … TL
• Etüt/kurs/dershane: aylık … TL
• Sağlık gideri: aylık … TL
• Giyim ve beslenme: aylık … TL
• TOPLAM aylık gider: … TL (Ekte: fatura, makbuz, okul kayıt belgesi, sağlık raporu.)
c) [Yoksulluk nafakası için] Müvekkilin zorunlu giderleri artmıştır. Kira … TL‘den … TL‘ye yükselmiş; sağlık ve zorunlu geçim giderleri artmıştır. (Ekte: kira sözleşmesi, faturalar, sağlık belgeleri.)
d) Davalının ekonomik durumu iyileşmiştir. Davalı, karar tarihinde [durum] iken; hâlen [işyeri/kurum]’da … TL aylık gelirle çalışmaktadır. Ayrıca [taşınmaz/araç/kira geliri] edinmiştir. (Delil: SGK kayıtları, tapu ve araç sorgusu, banka hareketleri — celbi talep olunur.)
3. Bu nedenle, TMK m.176/4 [ve iştirak nafakası bakımından m.331] uyarınca nafakanın artırılması zorunlu hâle gelmiştir.
4. OTOMATİK ARTIŞ TALEBİ: Her yıl yeniden dava açılmasının önüne geçilmesi bakımından, nafakanın her yıl ÜFE/TÜFE oranında kendiliğinden artırılmasına hükmedilmesini talep ederiz. Yargıtay uygulaması bu yönde otomatik artış kararı verilmesine cevaz vermektedir.
HUKUKİ SEBEPLER: TMK m.4, m.175, m.176/4, m.182, m.328, m.330, m.331; HMK ve ilgili mevzuat.
DELİLLER: Boşanma ilamı ve kesinleşme şerhi, TÜİK endeks verileri, okul kayıt belgesi, gider fatura ve makbuzları, sağlık belgeleri, kira sözleşmesi, davalının SGK ve gelir kayıtları, tapu ve araç sorgusu, banka hareketleri, sosyal ve ekonomik durum araştırması, tanık, bilirkişi ve her türlü yasal delil.
SONUÇ ve TALEP: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1) Davanın KABULÜ ile, hâlen aylık … TL olan [iştirak/yoksulluk] nafakasının DAVA TARİHİNDEN GEÇERLİ OLMAK ÜZERE aylık … TL‘ye ARTIRILMASINA,
2) Nafakanın her yıl ÜFE/TÜFE oranında kendiliğinden ARTIRILMASINA,
3) Yargılama gideri ve vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine
karar verilmesini vekâleten arz ve talep ederiz.
Tarih: …/…/20…
Davacı Vekili
Av. [Ad Soyad] — İmza
⚠️ Artırım Geçmişe Dönük İstenemez — Gecikmeyin
Bu, nafaka artırım davalarındaki en önemli kuraldır:
Geçmiş yıllara ait “eksik ödenen” nafaka farkı talep edilemez.
Pratik sonuç: Nafaka 3 yıldır artırılmadıysa ve siz bugün dava açarsanız, geçmiş 3 yılın farkını alamazsınız. Yalnızca dava tarihinden itibaren yeni miktar uygulanır.
Bu nedenle: koşullar değiştiğinde beklemeyin. Her geçen ay, geri alınamayan bir kayıptır.
Bekleme süresi var mı? Kanunda nafaka artırım davası için öngörülmüş bir bekleme süresi yoktur; koşullarda esaslı değişiklik olduğunda dava açılabilir. Ancak uygulamada, önceki karardan kısa süre sonra açılan davalarda mahkemeler “koşullarda esaslı değişiklik” şartını daha titiz inceler. Bazı kaynaklarda bir yıllık bir bekleme süresinden söz edilmekteyse de, bu kanuni bir zorunluluk değildir. Somut dosyanız için zamanlamayı avukatınızla değerlendirin.
🔑 En Değerli Talep: Otomatik Artış
Nafaka artırım davalarının en büyük sorunu şudur: her yıl yeniden dava açmak zorunda kalmak. Bu, hem zaman hem para hem de duygusal yıpranma demektir.
Çözüm: Mahkemeden, nafakanın her yıl belirli bir endekse göre kendiliğinden artırılmasına karar verilmesini isteyin.
“Nafakanın her yıl ÜFE/TÜFE oranında kendiliğinden artırılmasına”
Yargıtay’ın yerleşik uygulaması bu tür otomatik artış kararlarına cevaz vermektedir. Böyle bir hüküm kurulursa:
- Nafaka her yıl otomatik artar — dava açmanıza gerek kalmaz.
- İcra takibinde de bu artış doğrudan uygulanır.
⚠️ Endeks tartışması: Yargıtay uygulamasında artış oranı için hem ÜFE hem TÜFE kullanılan kararlar bulunmakta; kaynaklar bu konuda farklılık göstermektedir. Bu nedenle dilekçede “ÜFE/TÜFE oranında” şeklinde talep edilmesi ve nihai endeksin mahkeme takdirine bırakılması pratik bir yaklaşımdır. Somut dosyanız için avukatınıza danışın.
Anlaşmalı boşanmada: Protokole “nafaka her yıl ÜFE/TÜFE oranında artırılır” maddesini mutlaka koydurun. Bu tek cümle, yıllarca dava açmaktan kurtarır.
Davayı Kazandıran Deliller
Sadece “enflasyon arttı” demek çoğu zaman yetmez. Mahkeme somut delil arar.
| Gerekçe | Sunulacak delil |
|---|---|
| Enflasyon | TÜİK endeks verileri; nafakanın hükmedildiği tarihten bugüne alım gücü kaybı hesabı |
| Çocuğun büyümesi | En güçlü gerekçe. Okul kayıt belgesi, eğitim kademesi değişikliği (ilkokul→ortaokul), servis/kurs faturaları, sağlık raporu |
| Gider artışı | Kira sözleşmesi, faturalar, makbuzlar — kalem kalem, tutarlı |
| Borçlunun geliri arttı | SGK kaydı, tapu ve araç sorgusu, banka hareketleri (mahkemeden celbini isteyin) |
💡 En güçlü argüman: çocuğun eğitim kademesi değişikliği. Yargıtay uygulamasında, çocuğun ilkokuldan ortaokula veya ortaokuldan liseye geçmesi, ihtiyaçların doğal olarak arttığının kabulü için yeterli bir gerekçe olarak değerlendirilmektedir.
Kim Açar, Nerede Açılır?
- İştirak nafakasında: Davayı, çocuğun velayetine sahip ebeveyn, çocuk adına açar. Çocuk ergin olmuşsa ve eğitimi devam ediyorsa, TMK m.328/2 uyarınca kendi adına nafaka talebini ileri sürebilir.
- Yoksulluk nafakasında: Davayı nafaka alacaklısı eş açar.
Görevli mahkeme: Aile Mahkemesi (bulunmayan yerlerde Asliye Hukuk Mahkemesi, aile mahkemesi sıfatıyla).
Yetkili mahkeme: TMK m.177 uyarınca, boşanmadan sonra açılacak nafaka davalarında nafaka alacaklısının yerleşim yeri mahkemesi yetkilidir. Bu, nafaka alacaklısı lehine getirilmiş önemli bir kolaylıktır — davalının bulunduğu şehre gitmeniz gerekmez.
Nafaka ödenmezse:
- İlamlı icra takibi başlatılabilir.
- Ödenmemesi hâlinde, şikâyet üzerine icra ceza mahkemesinde tazyik hapsi yaptırımı gündeme gelir (İİK m.344).
- Nafaka alacaklarında maaş haczindeki 1/4 sınırı uygulanmaz.
📖 İlgili Rehberler
Sık Sorulan Sorular
Nafaka artırımı geçmişe dönük istenebilir mi?
Hayır. Nafaka artırımı kural olarak dava tarihinden itibaren hüküm doğurur; geçmiş dönemlere ait fark talep edilemez. Bu nedenle koşullar değiştiğinde gecikmeden dava açılmalıdır.
Nafaka artırım davası için 1 yıl beklemek gerekir mi?
Kanunda öngörülmüş bir bekleme süresi yoktur; koşullarda esaslı değişiklik olduğunda dava açılabilir. Ancak uygulamada, önceki karardan kısa süre sonra açılan davalarda ‘esaslı değişiklik’ şartı daha titiz incelenir.
Nafaka her yıl otomatik artar mı?
Kararda veya protokolde ‘her yıl ÜFE/TÜFE oranında artırılır’ hükmü varsa otomatik artar. Böyle bir hüküm yoksa her artış için yeniden dava açmak gerekir. Bu nedenle davada otomatik artış talep edilmesi önemlidir.
Nafaka artırım davası nerede açılır?
Aile Mahkemesi’nde. TMK m.177 uyarınca yetkili mahkeme, nafaka alacaklısının yerleşim yeri mahkemesidir — davalının bulunduğu şehre gitmek gerekmez.
En güçlü artırım gerekçesi nedir?
İştirak nafakasında, çocuğun eğitim kademesinin değişmesi (örneğin ilkokuldan ortaokula geçiş) güçlü bir gerekçedir. Ayrıca enflasyon, gider artışı ve borçlunun gelirindeki iyileşme de dikkate alınır.
Nafaka ödenmezse ne olur?
İlamlı icra takibi başlatılabilir. Ayrıca şikâyet üzerine icra ceza mahkemesinde tazyik hapsi yaptırımı gündeme gelebilir (İİK m.344). Nafaka alacaklarında maaş haczindeki 1/4 sınırı uygulanmaz.
Ankara aile ve boşanma avukatı kadromuz; velayet, nafaka ve mal paylaşımı süreçlerinde yanınızda.
📞 Hemen Arayın💬 WhatsApp
