Borç ödendiğinde veya hacizden itibaren 1 yıl içinde satış istenmediğinde haciz kalkar (İİK m.106, m.110). Tapu, araç, banka ve maaş hacizlerinin kaldırılması (fek) için icra dairesine talep sunulur. Aşağıda örnek dilekçe yer almaktadır.
… İCRA MÜDÜRLÜĞÜ’NE
DOSYA NO: 20…/……… E.
TALEPTE BULUNAN (BORÇLU): [Ad Soyad] (T.C. [—]), [Adres]
VEKİLİ: Av. [Ad Soyad] (varsa)
ALACAKLI: [Ad Soyad / Unvan]
KONU: Malvarlığım üzerindeki hacizlerin kaldırılması (fekki) talebidir.
AÇIKLAMALAR:
1. Yukarıda esas numarası yazılı dosyadan aleyhime icra takibi yürütülmüş; [tapu / araç sicili / banka hesabı / maaş] üzerine …/…/20… tarihinde haciz konulmuştur.
2. [GEREKÇE — dosyanıza uygun olanı seçiniz]
a) Borç ödenmiştir: Takibe konu borcun tamamı (asıl alacak, faiz, vekâlet ücreti, harç ve masraflar dâhil) …/…/20… tarihinde ödenmiş olup dosyada bakiye borç kalmamıştır.
b) Satış istenmemiştir (İİK m.106, m.110): Hacizden itibaren bir yıllık yasal süre içinde satış talep edilmemiştir. [Veya: Satış talep edilmiş ancak tarifede belirtilen kıymet takdiri ve satış giderleri peşin yatırılmadığından satış talebi vaki olmamış sayılır.] Bu nedenle haciz kanunen kalkmıştır; icra müdürlüğünce bu durumun tespiti ile fek işleminin yapılması gerekir.
c) Aşkın haciz: Dosya borcunu fazlasıyla karşılayacak miktarda haciz mevcuttur. Borcu aşan kısım bakımından hacizlerin kaldırılmasını talep ederim.
d) Alacaklı muvafakati: Alacaklı, hacizlerin kaldırılmasına muvafakat etmiştir (ekte muvafakatname sunulmuştur).
HUKUKİ SEBEPLER: İİK m.106, m.110, m.16 ve ilgili mevzuat.
EKLER: [Ödeme dekontu / tapu kaydı / araç sicil kaydı / alacaklı muvafakatnamesi]
SONUÇ ve TALEP: Yukarıda açıklanan nedenlerle malvarlığım üzerindeki tüm hacizlerin kaldırılmasına (fekkine) ve fek yazılarının ilgili kurumlara (Tapu Müdürlüğü / Trafik Tescil / bankalar / işveren) gönderilmesine karar verilmesini arz ve talep ederim.
Tarih: …/…/20…
Talepte Bulunan (Borçlu) / Vekili
[Ad Soyad] — İmza
Haciz Kendiliğinden Kalkar mı? — İİK m.106 ve m.110
Evet, belirli şartlarda kalkar. 7343 sayılı Kanun (2021) ile İİK m.106 değiştirilmiş ve taşınır–taşınmaz ayrımı kaldırılmıştır:
“Alacaklı veya borçlu, hacizden itibaren bir yıl içinde haczolunan malın satışını isteyebilir.”
Yani artık hem taşınır hem taşınmaz için süre 1 yıldır (eskiden taşınır 6 ay, taşınmaz 1 yıldı). Ayrıca borçlu da satış isteyebilir hâle gelmiştir.
İİK m.110: Bir malın satılması kanuni süre içinde istenmezse veya talep geri alınıp bu süre içinde yenilenmezse, o mal üzerindeki haciz kalkar.
Kritik ayrıntı: 7343 ile getirilen zorunluluk gereği, satış talebiyle birlikte kıymet takdiri ve satış giderlerinin tamamı peşin yatırılmalıdır. Yatırılmazsa satış talebi vaki olmamış sayılır — yani süre işlemeye devam eder ve süre dolarsa haciz kalkar. Bu, uygulamada haczin düşmesinin en sık sebeplerinden biridir.
Sürenin Başlangıcı: Haciz Kararı Tarihi
Bir yıllık sürenin başlangıcı, icra müdürlüğünün haciz kararı verdiği tarihtir — haczin tapu veya sicile işlendiği tarih değil.
Yargıtay 12. Hukuk Dairesi’nin 2016/16797 E., 2017/8807 K. sayılı kararında, haciz kararının sicile işlenmesinin yalnızca bir muhafaza işlemi olduğu, sürenin icra müdürlüğünün karar tarihinden başlayacağı belirtilmiştir.
Bu nedenle fek talebinde bulunmadan önce UYAP’tan haciz kararının tarihini tespit etmek gerekir.
Hangi Hacizler İçin Nereye Başvurulur?
| Haciz türü | Fek nasıl olur? |
|---|---|
| Tapu haczi | İcra müdürlüğü Tapu Müdürlüğü’ne fek yazısı yazar; şerh terkin edilir. |
| Araç haczi | Trafik Tescil’e fek yazısı gönderilir. |
| Banka / e-haciz | İlgili bankaya kaldırma müzekkeresi yazılır. |
| Maaş haczi | İşverene/SGK’ya haczin kaldırıldığı bildirilir. |
| Haczedilemez mal | İcra mahkemesine haczedilmezlik şikâyeti (İİK m.16, 7 gün). |
Önemli: İcra müdürlüğünün fek talebini reddetmesi hâlinde, bu işleme karşı icra mahkemesine şikâyet yoluna başvurulur.
Fek Sonrası Mutlaka Kontrol Edin
İcra dosyasının kapatılması, hacizlerin fiilen kalktığı anlamına gelmez. Fek yazılarının ilgili kurumlara ulaşması ve şerhlerin terkin edilmesi ayrı bir aşamadır.
- Tapu: e-Devlet üzerinden taşınmaz kaydınızı sorgulayın; haciz şerhi düşmüş mü kontrol edin.
- Araç: e-Devlet “Araç Sorgulama” ile rehin/haciz şerhini kontrol edin.
- Banka: Hesabınızdaki blokenin kalktığını bankanızdan teyit edin.
- Maaş: Bordronuzda kesinti devam ediyorsa işveren/muhasebeye fek yazısının ulaşıp ulaşmadığını sorun.
Şerh düşmemişse, icra müdürlüğünden fek yazısının yeniden gönderilmesini talep edin.
📖 İlgili Rehberler
Sık Sorulan Sorular
Haciz kaç yıl sonra kalkar?
Hacizden itibaren 1 yıl içinde satış istenmezse haciz kalkar (İİK m.106, m.110). 7343 sayılı Kanun ile taşınır ve taşınmaz için süre 1 yıl olarak eşitlenmiştir.
Satış istendi ama gider yatırılmadı, haciz düşer mi?
Evet. İİK m.106 uyarınca satış talebiyle birlikte kıymet takdiri ve satış giderlerinin tamamı peşin yatırılmazsa satış talebi vaki olmamış sayılır; süre işlemeye devam eder ve dolarsa haciz kalkar.
Bir yıllık süre ne zaman başlar?
Süre, icra müdürlüğünün haciz kararı verdiği tarihte başlar. Haczin tapu veya sicile işlenmesi yalnızca bir muhafaza işlemidir (Yargıtay 12. HD 2016/16797 E., 2017/8807 K.).
Borcumu ödedim ama tapudaki haciz duruyor, ne yapmalıyım?
İcra müdürlüğüne fek talebi sunun ve fek yazısının Tapu Müdürlüğü’ne gönderilmesini isteyin. Talebiniz reddedilirse icra mahkemesine şikâyet yoluna başvurabilirsiniz.
Borcumdan fazla mal haczedildi, fazlasını kaldırtabilir miyim?
Evet. Dosya borcunu aşan hacizler için (aşkın haciz) fazla kısmın kaldırılmasını talep edebilirsiniz.
