“Online boşanma olur mu?”, “e-Devlet’ten boşanabilir miyim?” en çok merak edilen sorulardandır. Bu rehberde Türkiye’de boşanmanın gerçekten online yapılıp yapılamayacağını, sürecin hangi kısımlarının elektronik yürütülebildiğini ve yurt dışındaki vatandaşların seçeneklerini yalın dille açıklıyoruz.
Türkiye’de Tamamen Online Boşanma Mümkün mü?
Kısa cevap: hayır. Türkiye’de boşanma yalnızca mahkeme kararıyla gerçekleşir ve süreç bir yargılama gerektirir. “e-Devlet’ten tek tıkla boşanma” ya da tamamen duruşmasız bir online boşanma yolu bulunmamaktadır. Ancak bu, sürecin hiçbir aşamasının elektronik ortamda yürütülemeyeceği anlamına gelmez; aşağıda hangi işlemlerin online yapılabildiğini açıklıyoruz.
Anlaşmalı Boşanmada Duruşma Zorunluluğu
En hızlı boşanma yolu olan anlaşmalı boşanmada bile hâkim, tarafları bizzat dinlemek ve iradelerini serbestçe açıkladıklarına kanaat getirmek zorundadır (TMK m. 166/3). Bu nedenle anlaşmalı boşanmada dahi en az bir duruşma yapılır ve tarafların (ya da yurt dışı gibi istisnai hâllerde temsil/görüntülü bağlantı imkânlarının) hazır bulunması gerekir. Yani protokol online hazırlanabilir, ancak boşanma kararı için duruşma şarttır.
Sürecin Online Yapılabilen Kısımları
Boşanma sürecinin önemli bir bölümü elektronik ortamda yürütülebilir:
- UYAP üzerinden dava açma ve takip: Avukatınız, vekâletname ile davayı UYAP üzerinden açabilir, dilekçe ve delilleri elektronik olarak sunabilir, dosyayı çevrimiçi takip edebilir.
- e-Devlet sorgulama: Medeni durumunuzu, açılmış dava dosyalarını ve duruşma günlerini e-Devlet ve UYAP Vatandaş Portalı’ndan görüntüleyebilirsiniz.
- SEGBİS (ses ve görüntü): Özellikle yurt dışında bulunan taraflar için, hâkimin takdiriyle bazı işlemler ses-görüntü bağlantısıyla yürütülebilir.
- Avukatla vekâleten takip: Çekişmeli davada müvekkil çoğu işlemi avukatına bırakabilir; ancak anlaşmalı boşanmada tarafların duruşmada bizzat hazır bulunması aranır.
Yurt Dışındaki Vatandaşlar İçin Boşanma
Yurt dışında yaşayan vatandaşlar için iki temel yol vardır: bulundukları ülkede boşanıp bu kararı Türkiye’de tanıma-tenfiz davasıyla geçerli kılmak, ya da Türkiye’deki mahkemede avukat aracılığıyla dava açmak. Ayrıca yabancı ülke mahkemelerince verilen bazı boşanma kararları, şartları taşıyorsa nüfus müdürlükleri aracılığıyla idari yolla da tescil edilebilmektedir. Hangi yolun uygun olduğu dosyanın özelliklerine göre değişir.
e-Devlet’ten Boşanma Sorgulama
e-Devlet üzerinden boşanma “gerçekleştirilemez”; ancak boşanmayla ilgili birçok bilgiye buradan ulaşılabilir: medeni hâl kaydı, açık/derdest dava dosyaları, duruşma tarihleri ve karar durumu. Boşanma kararı kesinleştikten sonra medeni hâlinizin güncellenmesi de sisteme yansır.
İlgili Rehberler
Sık Sorulan Sorular
Online boşanma davası açılabilir mi?
Dava, avukat aracılığıyla UYAP üzerinden elektronik olarak açılabilir; ancak boşanma kararı için mahkemede duruşma yapılması gerekir. Tamamen duruşmasız online boşanma mümkün değildir.
e-Devlet’ten boşanabilir miyim?
Hayır. e-Devlet’te tek tıkla boşanma yoktur; buradan yalnızca medeni durum ve dava dosyası sorgulaması yapılabilir.
Yurt dışındayım, Türkiye’ye gelmeden boşanabilir miyim?
Bulunduğunuz ülkede boşanıp kararı Türkiye’de tanıma-tenfiz ile geçerli kılabilir ya da avukat aracılığıyla Türkiye’de dava açabilirsiniz. Bazı hâllerde SEGBİS ile görüntülü katılım mümkün olabilir.
Anlaşmalı boşanmada duruşmaya katılmak şart mı?
Evet. Hâkim tarafları bizzat dinlemek zorunda olduğundan anlaşmalı boşanmada da duruşma yapılır.
Boşanma davasını avukatım online takip edebilir mi?
Evet. Avukatınız davayı UYAP üzerinden açıp elektronik olarak yürütebilir ve takip edebilir.
