İcra Harç ve Masrafları 2026: Kim Öder, Ne Kadar? (Başvurma, Tahsil, Cezaevi)

İcra takibinde harçları kim öder: alacaklı mı, borçlu mu? Cevap aşamaya göre değişir. Başvurma ve peşin harç başlangıçta alacaklıdan alınır; alacaklı haklı çıkarsa borçluya yüklenir. Tahsil harcının yükümlüsü ise borçludur. Cezaevi harcı gibi bazı kalemler ise hiçbir koşulda borçluya yüklenemez. Bu rehberde icra harç ve masraflarını, kimin ödediğini ve 2026 oranlarını açıklıyoruz.

İcra Harcı ile İcra Masrafı (Gider) Farkı

İki kavramı ayırmak önemlidir. İcra harçları, 492 sayılı Harçlar Kanunu ile belirlenen ve devlete ödenen kalemlerdir (başvurma harcı, peşin harç, tahsil harcı, cezaevi harcı). İcra masrafları (giderler) ise harç dışında kalan ödemelerdir: tebligat (PTT) ücretleri, baro/vekâlet pulu, haciz, bilirkişi ve satış giderleri. İİK m.59 uyarınca takip masrafları kural olarak borçluya yükletilir; alacaklı bunları peşin yatırır ve tahsilatta geri alır.

Başvurma Harcı (Maktu)

Başvurma harcı, icra takibi başlatmak için icra dairesine ödenen sabit (maktu) bir harçtır. Her yıl Harçlar Kanunu tarifesiyle güncellenir. İlamlı veya ilamsız her takipte alacaklıdan alınır; takip sonunda alacaklı haklı çıkarsa borçluya yüklenir. 2026 yılı için başvurma/icranın yerine getirilmesi harcı niteliğindeki maktu tutarlar her yıl yeniden değerleme oranıyla belirlenir.

Peşin Harç (Binde 5)

İlamsız takiplerde, takip talebinde bulunan alacaklıdan, takip konusu alacağın binde 5’i (‰5) oranında peşin harç alınır. Peşin harç, takip sonunda alınacak asıl (tahsil) harca mahsup edilir. İlamlı takiplerde peşin harç alınmaz. Alacaklı, ilama dayanmayan takipte mahkemeye başvurmak zorunda kalırsa peşin harç iade edilir veya mahkeme harçlarına mahsup edilir.

Tahsil Harcı (Nispi) — Yükümlüsü Borçlu

Tahsil harcı, alacağın tahsili sırasında alınan nispi bir harçtır ve yükümlüsü borçludur. Ödemenin hangi aşamada yapıldığına göre oran değişir:

Ödeme/icra emri tebliğinden sonra hacizden önce: yüzde 4,55. Hacizden sonra satıştan önce: yüzde 9,10. Satışla tahsilde: yüzde 11,38. Maaş/ücret haczinde: yüzde 4,55. Ödeme veya icra emri tebliğinden önce yapılan ödemelerden tahsil harcı alınmaz. Hacizlerin kaldırılabilmesi için tahsil harcının ödenmiş olması gerekir.

Cezaevi Harcı (Borçluya Yüklenemez)

Cezaevi (yapı) harcı, icra takibinin sonunda tahsil olunan paranın yüzde 2’si oranında alınan özel bir harçtır (2548 sayılı Kanun). En önemli özelliği, borçluya yükletilememesidir; alacaklıdan alınır. İflas ve konkordatoda cezaevi harcı alınmaz.

Feragat (Vazgeçme) Harcı

Alacaklı icra takibinden vazgeçerse (feragat ederse), vazgeçilen miktara ait tahsil harcının yarısı alınır (Harçlar Kanunu m.23). Ancak haczedilen mal satılıp paraya çevrildikten sonra vazgeçilirse tahsil harcı tam olarak alınır. Bu yüzden hangi aşamada vazgeçildiği, harç bakımından önemlidir. Feragat harcı da alacaklıdan alınır.

Vekâlet Ücreti

Alacaklı takibi avukatla yürütüyorsa, avukatın icra dairesindeki hizmeti için Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’ne göre vekâlet ücreti hesaplanır. Bu vekâlet ücreti bir icra gideridir ve takip sonunda haksız çıkan borçludan tahsil edilir. Talep olmasa bile icra müdürü tarafından re’sen hesaplanır. (Bu, alacaklının kendi avukatına ödediği ücretten ayrı bir kalemdir.)

Özet: Hangi Harcı Kim Öder?

Başvurma ve peşin harç: başta alacaklı yatırır, haklı çıkarsa borçluya yüklenir. Tahsil harcı: yükümlüsü borçludur (tahsilattan kesilir). Cezaevi ve feragat harcı: alacaklıdan alınır, borçluya yüklenemez. Takip masrafları (tebligat, vekâlet): alacaklı peşin yatırır, haksız çıkan borçludan tahsil edilir. Genel bütçeye dâhil bazı kamu idarelerinin borçlu olduğu takiplerde tahsil harcı alınmaz.

Sıkça Sorulan Sorular