Sözleşmeye Aykırılıktan Doğan Tazminat

Bir sözleşmenin tarafı, edimini yerine getirmezse karşı tarafı zarara uğratır. Hukuk, bu durumda zarar görene güçlü bir koruma sağlar.

Kanun ne diyor?

TBK m.112’ye göre borç hiç veya gereği gibi ifa edilmezse, borçlu kendisine hiçbir kusurun yüklenemeyeceğini ispat etmedikçe, alacaklının bundan doğan zararını gidermekle yükümlüdür. Yani sözleşmeye aykırılıkta kusurun bulunmadığını ispat yükü borçludadır.

Yargıtay bu kuralı nasıl uyguluyor?

Yargıtay’ın yerleşik uygulamasında, alacaklı zararı ve sözleşmeye aykırılığı ortaya koyduğunda, kusursuzluğunu ispat külfeti borçluya geçer. Zarar görenin talep edebileceği, kural olarak ifanın gereği gibi yapılmamasından doğan zarardır; gecikme hâlinde temerrüt hükümleri devreye girer.

Pratikte ne anlama geliyor?

• Sözleşmeye aykırılıkta kusursuzluğu ispat yükü borçludadır; bu, zarar göreni güçlendirir.
• Zarar gören; aynen ifa, dönme ve tazminat seçeneklerini değerlendirebilir.
• Sözleşme, ihtar ve zarara ilişkin kanıtlar toplanmalıdır.

Sözleşmeye aykırılıkta kusur karinesi zarar görenin lehinedir. Aykırılığın ve zararın belgelenmesi, tazminatın temelini oluşturur.

Bu makale genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Açıklanan kanun hükümleri ve Yargıtay’ın yerleşik uygulaması zaman içinde değişebileceğinden, kendi durumunuz için güncel değerlendirmeyi mutlaka bir avukattan alınız.

Sıkça Sorulan Sorular

Sözleşmeye aykırılıkta tazminat nasıl istenir?

Borcunu ifa etmeyen tarafa karşı alacaklı, uğradığı zararın tazminini talep edebilir. Borçlu, kusursuz olduğunu ispatlamadıkça sorumludur.

İfa etmeyen taraf her zaman sorumlu mu?

Borçlu, ifa etmemenin kendi kusurundan kaynaklanmadığını (örneğin mücbir sebep) ispatlarsa sorumluluktan kurtulabilir. İspat yükü borçludadır.

Hem ifa hem tazminat istenebilir mi?

Alacaklı, gecikme hâlinde ifayla birlikte gecikme zararını; ifanın imkânsızlaşması hâlinde ise ifa yerine tazminat talep edebilir.