Yoksulluk nafakasının temel şartı, boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek olmaktır. Düzenli ve yeterli geliri bulunan eş, kural olarak yoksulluğa düşmüş sayılmaz ve yoksulluk nafakası talep edemez. Ancak gelirin yoksulluğu giderip gidermediği somut olaya göre değerlendirilir; asgari düzeydeki bir gelir her zaman yoksulluğu ortadan kaldırmaz.
Yoksulluk Nafakasının Şartı: Yoksulluğa Düşmek
Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesine göre yoksulluk nafakası, boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek tarafa ödenir. Buradaki yoksulluk; barınma, beslenme, sağlık, ulaşım ve eğitim gibi zorunlu ihtiyaçları karşılayacak düzeyde düzenli bir gelirin bulunmaması anlamına gelir. Dolayısıyla nafaka talep eden eşin yeterli ve düzenli bir geliri varsa, kural olarak yoksulluğa düşmüş kabul edilmez.
Düzenli Gelir Her Zaman Nafakayı Engeller mi?
Hayır, mutlak bir kural değildir. Önemli olan, mevcut gelirin kişiyi yoksulluktan kurtarıp kurtarmadığıdır. Çok düşük, asgari düzeyde veya geçici bir gelir, kişinin yoksulluğunu giderecek nitelikte olmayabilir. Mahkeme, gelirin miktarını ve sürekliliğini, kişinin ihtiyaçlarıyla birlikte değerlendirir. Yargıtay’ın yakın tarihli kararlarında, düzenli geliri bulunan eş lehine yoksulluk nafakasına hükmedilemeyeceği yönünde değerlendirmeler yapılmıştır.
Kusur Şartını Unutmamak Gerekir
Yoksulluğa düşmek tek başına yeterli değildir. Nafaka talep eden eşin kusurunun, diğer eşten daha ağır olmaması gerekir. Boşanmaya sebep olan olaylarda daha ağır kusurlu olan eşe yoksulluk nafakası bağlanmaz. Bu nedenle nafaka değerlendirmesinde hem yoksulluk hem de kusur durumu birlikte incelenir.
Erkekler de Yoksulluk Nafakası Alabilir
Yoksulluk nafakası yalnızca kadınlara tanınmış bir hak değildir. Kanun, boşanma nedeniyle yoksulluğa düşen tarafı korur. Gerekli şartlar oluştuğunda erkek eş de yoksulluk nafakası talep edebilir. Belirleyici olan cinsiyet değil, yoksulluğa düşme ve kusur durumudur.
Sık Sorulan Sorular
Maaşı olan kadın yoksulluk nafakası alabilir mi?
Düzenli ve yeterli geliri olan eş kural olarak yoksulluğa düşmüş sayılmaz ve yoksulluk nafakası alamaz. Ancak gelir çok düşük veya geçiciyse ve yoksulluğu gidermiyorsa, somut duruma göre nafaka gündeme gelebilir. Her dosya ayrı değerlendirilir.
Asgari ücretle çalışan eş nafaka alabilir mi?
Mutlak bir cevap yoktur. Mahkeme, asgari düzeydeki gelirin kişiyi yoksulluktan kurtarıp kurtarmadığını, ihtiyaçlarıyla birlikte değerlendirir. Gelir yoksulluğu gidermiyorsa nafaka talep edilebilir; ancak kusur şartı da aranır.
Erkek eş yoksulluk nafakası talep edebilir mi?
Evet. Yoksulluk nafakası cinsiyete bağlı bir hak değildir. Boşanma yüzünden yoksulluğa düşen ve kusuru daha ağır olmayan erkek eş de yoksulluk nafakası talep edebilir.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Her uyuşmazlık kendi özel koşulları içinde değerlendirilmelidir. Somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.
