Türk hukuku, bazı kişiler arasındaki evlilikleri kamu düzeni ve sağlık gerekçeleriyle yasaklamıştır. Bu engeller, evliliğin geçerliliğini doğrudan etkiler. Bu yazıda kimlerin birbiriyle evlenemeyeceğini ve evlenme engellerini açıklıyoruz.
Kan Hısımlığından Doğan Engeller
Türk Medeni Kanunu’nun 129. maddesine göre, belirli kan hısımları arasında evlenme yasaktır. Bunlar: üstsoy ile altsoy arasında (anne-baba ile çocuk, büyükanne-büyükbaba ile torun); kardeşler arasında; amca, dayı, hala ve teyze ile yeğenleri arasındaki evliliklerdir. Bu engeller mutlaktır ve hiçbir şekilde kaldırılamaz.
Kayın Hısımlığından Doğan Engeller
Kayın hısımlığı (evlilik yoluyla kurulan hısımlık) da evlenme engeli oluşturur. Eşlerden biri ile diğer eşin üstsoyu veya altsoyu arasında, evlilik sona ermiş olsa bile evlenme yasaktır. Örneğin bir kişi, eski eşinin annesi veya çocuğu (üvey çocuğu) ile evlenemez. Bu engel, evliliğin boşanma veya ölümle sona ermesinden sonra da devam eder.
Evlatlık İlişkisinden Doğan Engel
Evlat edinen ile evlatlık arasında veya bunlardan biri ile diğerinin altsoyu ve eşi arasında evlenme yasaktır. Evlatlık ilişkisi, evlenme engeli bakımından kan hısımlığına benzer şekilde korunur.
Diğer Engeller: Mevcut Evlilik ve Sağlık
Halen evli olan bir kişi yeniden evlenemez; mevcut evlilik kesin bir evlenme engelidir (tek eşlilik ilkesi). Ayrıca evlenmeye engel olacak derecede akıl hastalığı bulunanlar ve ayırt etme gücüne sahip olmayanlar evlenemez. Kadın için iddet müddeti ise kesin olmayan bir engeldir; süre dolmadan yapılan evlilik geçersiz sayılmaz.
Sıkça Sorulan Sorular
Hangi akrabalar birbiriyle evlenemez?
Üstsoy-altsoy (anne-baba ile çocuk), kardeşler, amca/dayı/hala/teyze ile yeğenleri arasında evlenme yasaktır. Bu kan hısımlığı engelleri mutlaktır, kaldırılamaz.
Eski eşin akrabasıyla evlenilebilir mi?
Hayır. Eşlerden biri ile diğer eşin üstsoyu veya altsoyu arasında, evlilik sona ermiş olsa bile evlenme yasaktır (kayın hısımlığı engeli).
Evli kişi yeniden evlenebilir mi?
Hayır. Mevcut evlilik kesin bir evlenme engelidir (tek eşlilik ilkesi). Önceki evlilik sona ermeden yeni evlilik yapılamaz.
Evlatlıkla evlenilebilir mi?
Hayır. Evlat edinen ile evlatlık arasında veya biri ile diğerinin altsoyu ve eşi arasında evlenme yasaktır.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunduğundan, somut durumunuza ilişkin değerlendirme için güncel mevzuat ve uzman hukuki görüş esas alınmalıdır.
