Resmi nikah yapmadan birlikte yaşamak, günümüzde giderek yaygınlaşmaktadır. Ancak bu birlikteliğin hukuki sonuçları, evlilikten önemli ölçüde farklıdır. Bu yazıda resmi nikahsız birlikte yaşamanın hukuki durumunu açıklıyoruz.
Hukuken Evlilik Sayılmaz
Resmi nikah olmadan birlikte yaşayan kişiler, ne kadar uzun süre birlikte olurlarsa olsunlar, hukuken evli sayılmaz. Türk hukuku, fiili birliktelikleri (nikahsız yaşam) evlilik olarak tanımaz. Bu nedenle taraflar, evliliğe bağlı yasal hak ve korumalardan yararlanamaz.
Miras ve Nafaka Hakkı Yoktur
Resmi nikahsız birlikte yaşayan kişiler birbirinin yasal mirasçısı olamaz. Taraflardan biri vefat ederse, diğeri miras alamaz (ancak vasiyetname ile belirli sınırlar içinde kazandırma yapılabilir). Aynı şekilde, ayrılık hâlinde birbirinden nafaka talep edemezler; çünkü nafaka, evlilik ilişkisine bağlı bir haktır.
Mal Paylaşımında Genel Hükümler
Resmi nikah olmadığından, edinilmiş mallara katılma rejimi gibi mal rejimi hükümleri uygulanmaz; katılma alacağı talep edilemez. Birlikte edinilen mallarda, kimin neye katkıda bulunduğu genel hukuk kuralları (örneğin sebepsiz zenginleşme, ortaklık, katkı payı gibi genel hükümler) çerçevesinde değerlendirilir. Bu, evlilikteki korumadan çok daha zayıf ve ispatı güç bir durumdur.
Çocukların Korunması
Birlikte yaşamdan doğan çocuğun anne ile soybağı doğumla kurulur. Baba ile soybağının kurulması için tanıma veya babalık davası gerekir. Soybağı kurulduğunda çocuk; nafaka, miras ve velayet gibi haklar bakımından korunur. Yani çocuğun hakları, ebeveynlerin medeni hâlinden bağımsız olarak, soybağının kurulmasıyla güvence altına alınır.
Sıkça Sorulan Sorular
Nikahsız birlikte yaşayanlar evli sayılır mı?
Hayır. Ne kadar uzun süre birlikte yaşanırsa yaşansın, resmi nikah olmadan kişiler hukuken evli sayılmaz ve evliliğe bağlı haklardan yararlanamaz.
Nikahsız eş miras alır mı?
Hayır. Resmi nikahsız birlikte yaşayanlar birbirinin yasal mirasçısı olamaz. Sadece vasiyetname ile belirli sınırlar içinde kazandırma yapılabilir.
Ayrılınca mal paylaşımı nasıl olur?
Mal rejimi hükümleri uygulanmaz, katılma alacağı istenemez. Birlikte edinilen mallar genel hukuk kuralları (sebepsiz zenginleşme, katkı vb.) çerçevesinde değerlendirilir.
Nikahsız çiftin çocuğu haklardan yararlanır mı?
Evet, soybağı kurulunca. Anne ile soybağı doğumla; baba ile tanıma veya babalık davasıyla kurulur. Soybağı kurulduğunda çocuk nafaka, miras ve velayet haklarına kavuşur.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunduğundan, somut durumunuza ilişkin değerlendirme için güncel mevzuat ve uzman hukuki görüş esas alınmalıdır.
