Boşanmada yalnızca mallar değil, evlilik süresince alınan kredi ve borçlar da önemli bir tartışma konusudur. Konut kredisi, taşıt kredisi veya ortak harcamalar için çekilen borçların kime ait olduğu iki ayrı ilişkide değerlendirilir. Bu yazıda kredi borcu paylaşımını açıklıyoruz.
Bankaya Karşı Sorumluluk
Kredi sözleşmesini imzalayan eş, bankaya karşı borçtan sorumludur. Banka, alacağını kredi borçlusu olan eşten talep eder; boşanma, bu sorumluluğu kendiliğinden ortadan kaldırmaz veya bölmez. Eğer kredi her iki eş tarafından (müşterek borçlu veya kefil olarak) imzalanmışsa, banka her ikisinden de borcun tamamını talep edebilir. Bu dış ilişki, eşler arasındaki iç paylaşımdan ayrıdır.
Eşler Arasındaki İç İlişki
Eşler arasındaki iç ilişkide ise borcun hangi amaçla alındığı önemlidir. Edinilmiş mallara katılma rejiminde, bir mal kümesine ilişkin borç, o kümeye aittir (TMK 230). Örneğin edinilmiş mal sayılan bir konut için alınan konut kredisi, o konutun değeriyle birlikte tasfiyede dikkate alınır. Tasfiyede malın değerinden kalan kredi borcu düşülerek net değer hesaplanır ve katılma alacağı buna göre belirlenir.
Evlilik Birliği İçin Alınan Borçlar
Ailenin ortak ihtiyaçları, geçim, çocukların eğitimi gibi evlilik birliğinin sürdürülmesi için alınan borçlardan eşler birlikte yararlanmış sayılır. Bu tür borçların tasfiyede paylaşılması veya denkleştirilmesi gündeme gelebilir. Buna karşılık, bir eşin tek başına kişisel ihtiyaçları veya kişisel malı için aldığı borç, kural olarak yalnızca o eşi ilgilendirir ve diğer eşe yüklenemez.
İspat ve Denkleştirme
Kredi borcunun hangi amaçla alındığı ve nereye harcandığı ispat edilebilmelidir. Kredi sözleşmesi, banka dekontları, harcama belgeleri bu konuda delil oluşturur. Tasfiyede, bir eşin kendi borcunu diğer mal kümesinden ödemesi hâlinde denkleştirme yapılır (TMK 230/2). Karmaşık kredi ilişkilerinde, hak kaybı yaşamamak için tasfiye hesabının uzman görüşüyle yapılması önemlidir.
Sıkça Sorulan Sorular
Boşanınca kredi borcu ikiye bölünür mü?
Bankaya karşı krediyi imzalayan eş sorumludur; boşanma bu sorumluluğu kendiliğinden bölmez. Ancak eşler arasındaki iç ilişkide, borcun amacına göre tasfiyede denkleştirme yapılır.
Konut kredisi boşanmada nasıl değerlendirilir?
Edinilmiş mal sayılan konut için alınan kredi, konutun değeriyle birlikte tasfiyede dikkate alınır. Malın değerinden kalan kredi borcu düşülerek net değer ve katılma alacağı hesaplanır (TMK 230).
Eşimin tek başına aldığı borçtan sorumlu muyum?
Kural olarak bir eşin kişisel ihtiyaçları veya kişisel malı için tek başına aldığı borç yalnızca o eşi ilgilendirir; diğer eşe yüklenemez. Ancak evlilik birliği için alınan borçlar paylaşılabilir.
Kredi borcunun paylaşımında ne ispatlanmalı?
Kredinin hangi amaçla alındığı ve nereye harcandığı ispatlanmalıdır. Kredi sözleşmesi, banka dekontları ve harcama belgeleri delil oluşturur. Tasfiye hesabının uzman görüşüyle yapılması önemlidir.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunduğundan, somut durumunuza ilişkin değerlendirme için güncel mevzuat ve uzman hukuki görüş esas alınmalıdır.
