Karmaşık ticari ve teknik uyuşmazlıklarda, hâkimin özel veya teknik bilgi gerektiren konularda bir uzmanın değerlendirmesine ihtiyaç duyması olağandır. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, bu ihtiyacı iki ayrı kurumla karşılar: mahkemece görevlendirilen bilirkişi ve tarafça sunulan uzman görüşü. Bu iki aracın doğru kullanılması, davanın seyrini belirleyebilir.

Bilirkişi İncelemesi

Bilirkişi, çözümü hukuk dışında özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde mahkemece görevlendirilen kişidir. Mahkeme, taraflardan birinin talebi üzerine veya resen bilirkişiye başvurabilir. Bilirkişinin görevi, kendisine yöneltilen teknik soruları tarafsız ve özenli biçimde yanıtlamaktır; nihai hukuki değerlendirme ise her zaman hâkime aittir.

Hukuki Konularda Bilirkişi Yasağı

Kanunun temel ilkelerinden biri, genel ve hukuki bilgiyle çözülebilecek konularda bilirkişiye başvurulamayacağıdır. Hâkimlik mesleğinin gerektirdiği hukuki bilgi, bilirkişiye devredilemez. Bu yasak, yargılamanın hâkim eliyle yürütülmesi ilkesinin doğrudan bir sonucudur ve uygulamada sıkça gözden kaçırılan bir sınırı oluşturur.

Uzman Görüşü

Taraflar, dava konusu olayla ilgili olarak, kendi seçtikleri uzmanlardan bilimsel mütalaa alabilir ve bunu mahkemeye sunabilir. Uzman görüşü, tarafın iddiasını desteklemek amacıyla bağımsız bir uzman tarafından hazırlanan bilimsel bir değerlendirmedir. Bilirkişi raporundan farkı, mahkemece değil tarafça temin edilmesidir.

Bilirkişi Raporu ile Uzman Görüşünün Delil Değeri

Bilirkişi raporu da uzman görüşü de hâkimi bağlamaz; her ikisi de takdiri delil niteliğindedir. Hâkim, bilirkişi raporunu yeterli görmezse ek rapor isteyebilir veya yeni bir bilirkişi görevlendirebilir. Taraflarca sunulan uzman görüşü ise, özellikle bilirkişi raporundaki hatalı veya eksik değerlendirmelerin ortaya konmasında etkili bir araç olarak kullanılır ve mahkemenin daha sağlıklı bir sonuca ulaşmasına katkı sağlar.

Danışmanlık Hizmetlerimiz

Hukukçular Evi Ankara olarak, ticari ve teknik uyuşmazlıklarda bilirkişi incelemesi süreçlerinin yönetimi, bilirkişi raporlarına itiraz, alanında uzman kişilerden bilimsel uzman görüşü temini ve bu mütalaaların dava stratejisine entegrasyonu konularında destek sunuyoruz.

Sıkça Sorulan Sorular

Hâkim her konuda bilirkişiye başvurabilir mi?

Hayır. Genel bilgi veya hukuki bilgiyle çözülebilecek konularda bilirkişiye başvurulamaz; bu konularda değerlendirme hâkime aittir.

Uzman görüşü ile bilirkişi raporu arasındaki fark nedir?

Bilirkişi mahkemece görevlendirilirken, uzman görüşü taraflarca seçilen uzmandan alınıp mahkemeye sunulur. İkisi de takdiri delildir.

Bilirkişi raporuna itiraz edebilir miyim?

Evet. Rapora karşı itirazda bulunabilir, ek rapor veya yeni bilirkişi talep edebilir ve iddialarınızı desteklemek için uzman görüşü sunabilirsiniz.