Alkollü araç kullanma tespiti, her zaman tartışmasız değildir. Ölçüm yöntemi, cihazın durumu ve usule uygunluk gibi noktalar itiraz konusu olabilir. Bu yazıda alkol/promil ölçümüne ve alkollü araç cezasına nasıl itiraz edebileceğinizi, hangi noktalara dikkat edilmesi gerektiğini sade bir dille net biçimde anlatıyoruz.
Ölçüm Sonucu Her Zaman Kesin mi?
Birçok kişi, alkol ölçüm cihazının verdiği sonucun kesin ve tartışılmaz olduğunu sanır. Oysa bu her zaman doğru değildir. Ölçüm sürecinde teknik ve usule ilişkin birçok nokta vardır ve bunlardan biri hatalıysa, sonuç tartışmalı hale gelebilir. Yani alkollü araç cezası, koşullar varsa itiraz edilebilir bir işlemdir.
İki Ayrı Süreç: İdari ve Cezai
Önce şunu ayırmak gerekir. Alkollü araç kullanmanın iki sonucu olabilir ve itiraz yolları farklıdır:
- İdari para cezası ve ehliyete el koyma: Bunlar idari işlemlerdir; bunlara karşı sulh ceza hâkimliğine itiraz edilir.
- Ceza davası (trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçu): Bu, ceza yargılamasıdır; burada savunma mahkemede yapılır.
Durumunuza göre hangi yola başvuracağınız değişir.
İtirazda İncelenen Noktalar
Alkol ölçümüne ve cezaya itirazda şu teknik noktalar incelenebilir:
- Cihazın kalibrasyonu: Ölçüm cihazının düzenli kalibrasyonunun (ayarının) yapılıp yapılmadığı. Kalibrasyonu olmayan bir cihazın sonucu güvenilir sayılmayabilir.
- Ölçüm usulü: Ölçümün kurallara uygun yapılıp yapılmadığı.
- Ölçüm saati ve zaman farkı: Olay ile ölçüm arasında geçen süre. Alkol seviyesi zamanla değişebileceği için, ölçüm saati önemlidir.
- Tutanaklar: Alkol ölçüm tutanağı ve olay yeri tutanağının usulüne uygun düzenlenip düzenlenmediği.
Çok Önemli: Fiili Kullanımın İspatı
Burada kritik bir savunma noktası var. Bir kişinin cezalandırılması için, o kişinin aracı fiilen kullandığının (sevk ve idare ettiğinin) kesin biçimde ispatlanması gerekir. Yani sadece bir aracın içinde veya direksiyonunda alkollü olarak bulunmak, tek başına yeterli değildir.
Şöyle düşünebilirsiniz: Park halindeki bir araçta alkollü oturmak, suç değildir. Suçun oluşması için, kişinin gerçekten o aracı sürdüğünün ortaya konması gerekir. Bu, önemli bir savunma argümanı olabilir.
Salt Promil Tek Başına Yeterli Değil
Bir başka önemli nokta: Ceza yargılamasında, sadece promil değerinin belli bir seviyede olması, mahkûmiyet için tek başına yeterli sayılmayabilir. Yargıtay’ın yerleşik görüşüne göre, kişinin emniyetli şekilde araç kullanamayacak halde olduğunun somut olarak (tıbbi bulgular, dışa yansıyan davranışlar, sürüş hatası gibi) ortaya konması gerekir. Eğer bu yönde somut bir tespit yoksa, bu durum savunmada öne sürülebilir.
İtiraz Süresi
İdari para cezalarına itiraz için belirli bir süre vardır. Genellikle cezanın tebliğinden itibaren on beş gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurmanız gerekir. Bu süreyi kaçırmamak çok önemlidir; aksi halde itiraz hakkınız düşebilir.
Ne Yapmalısınız?
- Tutanakları inceleyin: Ölçüm ve olay tutanaklarının bir nüshasını alıp inceletın.
- Cihaz bilgilerini sorgulayın: Kalibrasyon ve ölçüm koşullarını araştırın.
- Süreyi kaçırmayın: İtiraz süresine dikkat edin.
- Avukata danışın: Teknik noktalar içerdiği için profesyonel destek önemlidir.
Özetle
Alkol ölçüm sonucu her zaman tartışmasız değildir. Cihaz kalibrasyonu, ölçüm usulü, zaman farkı ve tutanakların düzgünlüğü itiraz konusu olabilir. Ayrıca aracı fiilen kullandığınızın ispatı ve emniyetli sürüş yeteneğinin kaybının somut tespiti önemlidir. İtiraz sürelerini kaçırmadan ve bir avukatla hareket edin.
Bu içerik Av. Fatma Öztürk tarafından, güncel mevzuat ve Yargıtay/AYM içtihatları esas alınarak bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Somut olayınız için bir ceza avukatına danışmanız önerilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Alkollü araç cezasına itiraz edilebilir mi?
Evet. Ölçüm sonucu her zaman tartışmasız değildir. Cihaz kalibrasyonu, ölçüm usulü, zaman farkı ve tutanakların usule uygunluğu gibi noktalarda hata varsa ceza itiraz edilebilir bir işlemdir.
İtirazda hangi noktalar incelenir?
Ölçüm cihazının kalibrasyonu, ölçümün kurallara uygunluğu, olay ile ölçüm arasındaki zaman farkı (alkol seviyesi zamanla değişir) ve alkol ölçüm/olay yeri tutanaklarının usulüne uygun düzenlenip düzenlenmediği.
Aracı kullanmadığımı ileri sürebilir miyim?
Evet, bu önemli bir savunmadır. Ceza için kişinin aracı fiilen kullandığının (sevk ve idare ettiğinin) kesin ispatı gerekir. Park halindeki araçta alkollü oturmak tek başına suç değildir.
Sadece promil değeri mahkûmiyete yeter mi?
Yargıtay’a göre tek başına yeterli olmayabilir. Kişinin emniyetli araç kullanamayacak halde olduğunun somut olarak (tıbbi bulgu, dışa yansıyan davranış, sürüş hatası) ortaya konması gerekir; aksi halde savunmada öne sürülebilir.
İtiraz süresi ne kadar?
İdari para cezalarına karşı genellikle cezanın tebliğinden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurmanız gerekir. Bu süreyi kaçırmamak önemlidir; aksi halde itiraz hakkınız düşebilir.
