Bir alacaklı, borçlusunun iflasını istemek için her zaman önce icra takibi yapmak zorunda mıdır? Bazı durumlarda hayır; doğrudan dava açabilir.
Doğrudan İflas Nedir?
Doğrudan doğruya iflas, kanunda sayılan hâllerin varlığında alacaklının, önceden icra dairesinde takip yapmaksızın, doğrudan asliye ticaret mahkemesinde iflas davası açabilmesidir (İİK m. 177). İcra takibi şartı aranmadığı için “takipsiz iflas” da denir.
Alacaklının Başvurabileceği Hâller
İİK m. 177’de sayılan başlıca hâller; borçlunun bilinen yerleşim yerinin olmaması, taahhütlerinden kurtulmak için kaçması, alacaklıların haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunması, haciz sırasında mallarını saklaması ve ödemelerini tatil etmiş olmasıdır.
Asıl Amaç İflasın Açılması
Bu yolda öncelikli amaç borcun ödenmesi değil, doğrudan iflasın açılmasıdır. Dava, borçlunun işlem (muamele) merkezinin bulunduğu yer asliye ticaret mahkemesinde görülür.
Davada İspat
Davacı alacaklı iki hususu ispatlamalıdır: alacağının varlığını ve doğrudan iflas sebebinin bulunduğunu. Bu davada ispat ölçüsü yaklaşık ispattır; mahkemede kanaat oluşması yeterlidir.
İlan ve İtiraz
İflas talebi ilan edilir; diğer alacaklılar ilandan itibaren on beş gün içinde davaya müdahale veya itiraz ederek talebin reddini isteyebilir. Doğrudan iflas, bir çekişmesiz yargı işidir.
Sıkça Sorulan Sorular
Borçlu da doğrudan iflas isteyebilir mi? Evet; borca batıklık gibi hâllerde borçlu da kendi iflasını talep edebilir.
Takipli iflastan farkı nedir? Takipli iflasta önce ödeme/iflas emri çıkarılır; doğrudan iflasta takip yapılmadan dava açılır.
Hangi mahkeme yetkilidir? Borçlunun işlem merkezinin bulunduğu yer asliye ticaret mahkemesi.
Doğrudan iflas, sebeplerinin ispatını gerektiren teknik bir yoldur. Profesyonel hukuki destek almak yerinde olur.
