Türk vatandaşlığı kazanılabildiği gibi, belirli yollarla sona da erebilir. Bu sona erme; kişinin kendi isteğiyle “çıkma” ya da devlet kararıyla “kaybettirme” şeklinde olabilir (5901 sayılı Kanun).
Çıkma
Çıkma, kişinin kendi iradesiyle ve izin alarak vatandaşlıktan ayrılmasıdır. Genellikle başka bir devletin vatandaşlığını kazanmış ya da kazanacak olan kişilere çıkma izni verilir. Önemli bir avantaj: izinle vatandaşlıktan çıkanlar, daha önce belirtilen Mavi Kart düzenlemesinden yararlanabilir ve Türkiye’deki birçok hakkını korur.
Kaybettirme ve seçme hakkı
Kaybettirme ise iradeye değil, yetkili makamın kararına dayanır ve yalnızca kanunda sayılan ağır hâllerde söz konusu olur; örneğin yurt dışında devletin güvenliğine aykırı faaliyette bulunmak ya da izinsiz olarak yabancı bir devlet hizmetinde çalışmaya devam etmek gibi.
Bunların yanında, bazı hâllerde vatandaşlık “seçme hakkı” ile sona erebilir; örneğin ana-babasına bağlı olarak Türk vatandaşı olan kişiye, ergin olduğunda belirli bir süre içinde vatandaşlıktan ayrılma hakkı tanınabilir. Vatandaşlığın çıkma veya kayıp yoluyla sona ermesi, kişinin Türkiye’deki statüsünü ve haklarını doğrudan etkiler.
Bilgilendirme notu: Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Yabancılar ve vatandaşlık mevzuatı sık güncellenir; somut durumunuz ve güncel şartlar için bir avukata danışmanız yararınıza olacaktır.
