Bazı durumlarda eşlerden biri, küçük düşürücü bir suç işler ya da toplumda onur kırıcı sayılan bir yaşam biçimini sürdürür. Bu hâller, evlilik birliğini diğer eş için katlanılmaz kılabilir. Hukuk bu durumları, genel geçimsizlikten ayrı, özel bir boşanma sebebi olarak düzenlemiştir.

Kanun ne diyor?

Türk Medeni Kanunu m. 163 uyarınca, eşlerden biri küçük düşürücü bir suç işler veya haysiyetsiz bir hayat sürer ve bu sebeplerden ötürü onunla birlikte yaşaması diğer eşten beklenemezse, bu eş her zaman boşanma davası açabilir. Maddenin özelliği, bu sebebin belirli bir hak düşürücü süreye bağlı olmamasıdır; durum devam ettiği sürece dava hakkı korunur.

Uygulamada durum

Burada “küçük düşürücü suç” ile “haysiyetsiz hayat sürme”nin farklı kavramlar olduğunu vurgulamak gerekir. Küçük düşürücü suç, kişiyi toplum önünde küçük düşüren nitelikteki bir suçun işlenmiş olmasını; haysiyetsiz hayat ise tek bir olayı değil, süreklilik kazanmış bir yaşam biçimini ifade eder. İki hâlde de yalnızca fiilin varlığı yetmez; bu durumun diğer eş bakımından ortak yaşamı çekilmez kılması aranır.

Örneğin eşin geçmişte işlediği ve üzerinden uzun zaman geçmiş tek bir olay, çoğu zaman bu sebebe dayanak oluşturmaz; çünkü aranan, hâlen ortak hayatı çekilmez kılan bir durumdur. Buna karşılık süreklilik gösteren, ailenin onurunu ve düzenini hedef alan bir yaşam biçimi, bu sebep kapsamında değerlendirilir. Bu sebep kusura dayalı olduğundan, kusur dengesi tazminat ve nafaka taleplerini de etkiler.

Pratik sonuç

Bu sebebe dayanmak isteyen eşin, hem fiilin varlığını hem de bu fiilin ortak yaşamı kendisi için çekilmez kıldığını ortaya koyması gerekir. Sebep süreye bağlı olmadığından, davranış sürdüğü sürece dava açılabilir. Yine de somut delil olmadan, soyut suçlamalarla açılan davalar sonuçsuz kalabileceğinden; durumu belgelere ve tanık beyanlarına dayandırmak belirleyicidir. Doğru sebebe doğru delille dayanmak için bir avukatla çalışmak önemlidir.

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Somut durumunuz için bir avukata danışmanız ve belirtilen kanun maddelerini güncel metinden teyit etmeniz önerilir.