İflas İçi Konkordato

Konkordato çoğu zaman iflası önlemek için düşünülür. Ama iflas kararı çıktıktan sonra bile yol tükenmiş değildir: borçlu, alacaklılarıyla anlaşarak masadan çıkabilir. İflas içi konkordato tam bu kapıyı aralar.

Bu dava türü nedir?

İflasına hükmedilmiş bir borçlunun, alacaklılarıyla anlaşarak iflas tasfiyesinden kurtulmasını sağlayan konkordato türüdür (İİK m. 309). İflâs eden borçlu konkordato talep edebileceği gibi, alacaklılarından biri de konkordato işlemlerinin başlatılmasını isteyebilir. Bu durumda iflâs idaresi, kendi görüşüyle birlikte talebi ikinci alacaklılar toplantısında veya daha sonra müzakere edilmek üzere alacaklılara bildirir. Sürecin yürütülmesinde, iflas dışı (adi) konkordatonun alacaklılar toplantısı, çoğunluk ve tasdik hükümleri kıyasen uygulanır. Konkordato kabul edilip mahkemece tasdik edildiğinde, borçlu hakkında verilen iflas kararının tüm hüküm ve sonuçları ortadan kalkar ve borçlu işletmesinin başına geri döner.

Bu uyuşmazlık nasıl doğar?

Asıl gerilim, tasfiye ile konkordato arasındaki tercih noktasındadır. Alacaklılar, masanın paraya çevrilmesiyle ele geçecek tutar ile borçlunun teklif ettiği konkordato tutarını karşılaştırır. Borçlu, işletmenin tasfiye edilip dağıtılması yerine ayakta kalmasının herkese daha çok kazandıracağını savunur; bazı alacaklılar ise bir an önce satıştan paylarını almak ister.

Örnek (temsilî): Üretimi süren ama nakit sıkışıklığıyla iflası açılmış bir fabrika düşünün. Makineler tek tek satılırsa hurda değerine yakın bir tutar çıkar; oysa fabrika bütün olarak çalışmaya devam ederse alacaklılar zamana yayılı ama daha yüksek bir ödeme alabilir. İflas içi konkordato bu ikinci yolu mümkün kılar.

Süreç adım adım nasıl işler?

1. Talep: İflas açıldıktan sonra borçlu ya da bir alacaklı konkordato işlemlerinin başlatılmasını ister.
2. İflas idaresinin bildirimi: İflas idaresi, görüşüyle birlikte talebi alacaklılara duyurur.
3. Müzakere ve oylama: İkinci alacaklılar toplantısında veya sonrasında proje görüşülür; kanunun aradığı çoğunluk aranır.
4. Tasdik: Kabul edilen proje asliye ticaret mahkemesinin tasdikine sunulur.
5. İflasın sona ermesi: Tasdikle birlikte iflasın hüküm ve sonuçları ortadan kalkar.

Çözüm yaklaşımı

Burada belirleyici olan, tasfiye senaryosuna kıyasla alacaklılara daha fazla değer sunan, gerçekçi ve belgeli bir projedir. İflas idaresiyle koordinasyon, masaya giren-çıkan değerlerin doğru tespiti ve alacaklı çoğunluğunun erken kazanılması süreci hızlandırır. Süreç teknik ve sıkı sürelidir; iflas masası ile konkordato yargılamasını birlikte yönetebilen bir hukuki destek, masadan çıkış ihtimalini ciddi biçimde artırır.